Powiat tczewski. Dalwin. Pelplin. Lipia Góra. Morzeszczyn. Tczew. Rybaki. Gniew

Powiat tczewski. Dalwin. Pelplin. Lipia Góra. Morzeszczyn. Tczew. Rybaki. Gniew

Powiat tczewski. Dalwin. Pelplin. Lipia Góra. Morzeszczyn. Tczew. Rybaki. Gniew

obiekty widoczne:

  • Wisła
  • Tczew: most drogowy (historyczny most drogowy zbudowany został w latach 1851–1857 jako most drogowo-kolejowy projektu Carla Lentze; w 1947 roku zniszczeniu uległy prowizorycznie odbudowane przęsła tczewskiego mostu drogowego (niesiona przez powódź kra lodowa uszkodziła kilka drewnianych podpór mostowych w wyniku czego siedem dźwigarów wpadło do rzeki); 15 stycznia 1948 roku przywrócony został ruch drogowy na tak zwanym „starym moście”, pomiędzy mostem drogowym a mostem kolejowym powstała specjalna kładka, umożliwiająca autom kontynuowanie drogi po przęsłach kolejowych; 31 stycznia 1959 roku władze miejskie oficjalnie dopuściły most drogowy do użytku, ogłaszając, że jest on w całości przejezdny (zbędna kładka łącząca oba mosty została w tym samym roku usunięta); drogowcy, mimo wydanego przez władze miejskie komunikatu o przejezdności mostu, przystąpili do generalnego remontu nawierzchni (aby umożliwić samochodom wjazd na remontowany most w miejscu zachodniego przyczółka powstała tymczasowa kładka); remont zakończył się ostatecznie w roku 1961; 21 marca 2000 roku trzy środkowe przęsła oryginalnej konstrukcji oraz cztery wieże w stylu neogotyckim zostały wpisane do rejestru zabytków, pozostałe elementy konstrukcyjne mostu drogowego dołączone zostały do rejestru w kilkanaście lat później, tj. 7 października 2016 roku (tym samym cały tczewski most został oficjalnie uznany za zabytek); w październiku 2011 roku, z uwagi na postępującą degradację przęseł, ruch na tczewskim moście drogowym został wstrzymany; od 2012 roku trwa proces odbudowy tczewskiego mostu drogowego w wariancie historycznym; kompleksowe prace o wartości 35,5 mln złotych podjęto na początku roku 2019; 15 kwietnia 2019 roku, podczas kolejnego etapu odbudowy mostu drogowego, dokonano wyjątkowego odkrycia: pod dawnym portalem zachodnim odnaleziono kapsułę czasu wmurowaną w przyczółek tczewskiego mostu 27 lipca 1851 roku oraz tablicę pamiątkową opatrzoną niemieckojęzyczną inskrypcją: „Jego wysokość, król pruski Fryderyk Wilhelm IV, położył kamień węgielny pod mostem wiślanym w Tczewie, 27 lipca 1851 r.”) / za: Bartosz Listewnik, „Historia mostów tczewskich. Zmiany konstrukcji na przestrzeni dziejów”
  • Tczew: most kolejowy (historyczny most kolejowy wybudowany został w roku 1891 na trasie magistrali kolejowej łączącej Warszawę z Gdańskiem; odbudowa zniszczonego w wyniku działań wojennych mostu kolejowego rozpoczęła się w marcu 1946 roku; 8 marca 1947, dokładnie w dwa lata po wysadzeniu mostów wiślanych przez armię niemiecką, obiekt został tymczasowo odbudowany, o pracach przy odbudowie tczewskiego mostu pisano między innymi na łamach „Życia Radomskiego” z 22 października 1947 roku: Most pod Tczewem prawie gotowy. Roboty przy odbudowie największego mostu w Polsce na Wiśle pod Tczewem posuwają się szybko naprzód. Niektóre prace prowadzone są na dwie zmiany. Most posiada 10 przęseł i ma 1060 metrów długości. Odbudowa trwa już prawie dwa lata. (…) 4 przęsła konstrukcji żelaznej sprowadzone zostały z Anglii, 5 przęseł naprawiono na miejscu. Już wkrótce most pod Tczewem zostanie oddany do użytku, co pozwoli na uruchomienie pociągów bezpośrednich na linii: Gdynia – Gdańsk – Tczew – Malbork – Warszawa; do odbudowy tczewskiego mostu kolejowego użyto brytyjskich elementów ESTB wyprodukowanych w 1945 roku; odbudowany w roku 1958 most stanowi kompilację wielu form konstrukcyjnych; w latach 2009-2010 most kolejowy przeszedł generalny remont w ramach modernizacji linii kolejowej Warszawa-Gdynia)
  • Tczew: przęsła mostowe
  • Tczew: wieże w stylu neogotyckim – wieże mostu kratowniczego / drogowego (wieżyczki wznoszono kolejno w latach: 1856 – na środkowym filarze, 1857 – na pierwszym i drugim filarze, 1858 – na czwartym i piątym filarze; we wnętrzu każdej z wież znajduje się kilka niewielkich pomieszczeń: przedsionek, prostokątna wnęka z wejściem na schody, sala wpisana w cylindryczną część wieży, drewniane podesty kolejnych kondygnacji)
  • herb Powiatu Tczewskiego (ustanowiony uchwałą nr XII/69/11 Rady Powiatu Tczewskiego z dnia 30 sierpnia 2011 roku; zarówno flaga, jak i herb Powiatu Tczewskiego przedstawiają czerwonego gryfa oraz sześć białych fal na niebieskim tle, symbolizujących z jednej strony sześć gmin Powiatu Tczewskiego, z drugiej zaś rzekę Wisłę, stanowiącą wschodnią granicę powiatu; autorem projektu graficznego herbu i flagi Powiatu Tczewskiego jest lokalny plastyk, Stefan Kukowski)
  • tczewski gryf (elementy charakterystyczne: otwarty dziób z wysuniętym językiem, rozwarte orle szpony, mocno osadzone lwie łapy, skrzydło gotowe do lotu, wygięty ku górze ogon zakończony obnażonym kolcem; w latach międzywojennych (1920-1938) symbolem miasta był złoty gryf na niebieskim tle, wraz z zarządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 2 marca 1939 roku zakończył się spór o barwy tczewskiego herbu, ustalono, że symbolem grodu Sambora będzie odtąd czerwony gryf ze złotym dziobem i pazurami umieszczony w polu srebrnym (białym), do sprawy powróciła jeszcze raz Rada Miejska Tczewa w 1990 roku precyzując informacje dotyczące kształtu oraz kolorystyki wszystkich elementów tczewskiego orło-lwa)
  • siedziba Urzędu Miejskiego przy Placu Marszałka Józefa Piłsudskiego 1 w Tczewie / wcześniej siedziba Prezydium Powiatowej Rady Narodowej / daw. Starostwo – niem. Kreishaus (obiekt wzniesiony na początku XX wieku – 1908 rok – w okolicy zniszczonego przez pożar Hotelu Gdańskiego; budynek będący siedzibą tczewskiego starostwa wyodrębnionego w roku 1887 ze starostwa starogardzkiego)
  • Kościół pw. Św. Mikołaja w Dalwinie / Kościół filialny pw. św. Mikołaja w Dalwinie (obiekt wpisany do Gminnej Ewidencji Zabytków; pierwsze wzmianki o istnieniu kościoła w miejscowości Dalwin pochodzą z wieku XVI)
  • herb Gminy Tczew [w skład Gminy Tczew wchodzi 26 sołectw: Bałdowo, Boroszewo, Czarlin, Czatkowy, Dalwin, Dąbrówka Tczewska, Gniszewo, Goszyn, Lubiszewo Tczewskie, Łukocin, Malenin, Małżewko, Małżewo, Mieścin, Miłobądz, Rokitki, Rukosin, Stanisławie, Swarożyn, Szczerbięcin, Szpęgawa, Śliwiny, Tczewskie Łąki, Turze, Wędkowy, Zajączkowo; siedzibą gminy jest miasto Tczew]
  • herb Pelplina – srebrna infuła haftowana złotem umieszczona w błękitnym tle [herb ustanowiony Uchwałą Nr VI/59//03 Rady Miejskiej w Pelplinie z dnia 28 marca 2003 roku]
  • Katedra w Pelplinie / Bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pelplinie [pierwotnie świątynia klasztoru cystersów, od roku 1824 siedziba miejscowego biskupa; jedna z największych świątyń gotyku ceglanego w Polsce (za datę ostatecznego zakończenia prac budowlanych w obrębie trójnawowej bazyliki przyjmuje się rok 1557); wnętrze pelplińskiej świątyni zdobi najwyższy w Polsce drewniany ołtarz o wysokości 21 metrów (drugi co do wielkości w Europie, po gotyckiej Katedrze NMP w Sewilli – Hiszpania); bazylika katedralna w Pelplinie jest ponadto wyposażona w największe w kraju organy składające się z 4,5 tysiąca piszczałek]
  • dawny klasztor cystersów (obecnie w kompleksie budynków przykatedralnych mieści się Męskie Liceum Katolickie Collegium Marianum, a także Wyższe Seminarium Duchowne; w wieku XV pelpliński klasztor został doszczętnie zniszczony i rozgrabiony podczas najazdu husytów oraz w czasie trwania tak zwanej wojny trzynastoletniej; w roku 1464 opiekę nad opactwem przejął król Kazimierz Jagiellończyk; po sekularyzacji majątku klasztornego przez pruskiego króla Fryderyka II dawny kompleks klasztorny powoli zaczął tracić na znaczeniu; w roku 1810 wydano zakaz przyjmowania nowicjuszy, ostatnim szesnastu mnichom przyznano dożywotnie renty; pelpliński klasztor ostatecznie zlikwidowano w roku 1823; w samej architekturze klasztoru nastąpiły znaczące zmiany, skrzydła klasztorne ulegały licznym przeobrażeniom (najmniej zmian dokonano w obrębie skrzydła południowego), obecny stan budynków przykatedralnych datowany jest na lata 1859-1868)
  • Dwór Lipia Góra / gmina Morzeszczyn – obiekt wraz z przyległym parkiem wpisany do rejestru zabytków (eklektyczny, murowany dwór w Lipiej Górze został zbudowany pod koniec wieku XIX, prawdopodobnie z inicjatywy Karola Scholera, ówczesnego właściciela dóbr; XIX-wieczny dwór nie przetrwał jednak do czasów współczesnych, na jego fundamentach wzniesiono nową, parterową rezydencję z piwnicami o sklepieniu kolebkowym; do jednej z bocznych ścian obiektu dobudowano dwukondygnacyjną wieżę przykrytą czterospadowym daszkiem; kolejnymi właścicielami dworu po roku 1880 byli kolejno: Neuman [imię nieznane], Marwitz [imię nieznane], Frost [imię nieznane] oraz Barnbeck [imię nieznane]; w roku 1945 majątek rozparcelowano, od roku 1985 dwór znajduje się w rękach prywatnych)
  • herb Gminy Morzeszczyn (tarcza herbowa podzielona linią poziomą na dwie części; symbolika: dąb – symbol walorów krajobrazowych oraz gospodarki leśnej ziemi morzeszczyńskiej; biały krzyż w połączeniu z dwoma kłosami – symbol tradycji chrześcijańskiej, symbol rozwoju osadnictwa, rolnictwa i postępu cywilizacyjnego pod zwierzchnictwem kościoła)
  • Herb Gminy oraz miejscowości Subkowy (symbolika: wizerunek gryfa książęcego z zadartym ogonem, złotym dziobem oraz złotymi szponami – nawiązanie do znaku napieczętnego księcia lubiszewsko-tczewskiego Sambora II; połowa koła wozowego – symbol rolniczej egzystencji miejscowej ludności; złote kłosy pszenicy w szponach gryfa – symbol urodzajności ziem)
  • zabytkowa śluza w Rybakach / Zespół hydrotechniczny Rybaki / tak zwana Śluza Międzyłęska (unikatowy zespół hydrotechniczny Rybaki składa się ze śluzy oraz przepompowni, odwadniającej cały obszar Niziny Walichnowskiej; śluza wybudowana została w latach 1888-1896, jej istotnym elementem są wrota w części wlotowej drewniane, zaś w części wylotowej stalowe, dwuskrzydłowe wrota wylotowe o konstrukcji nitowanej zamykają się samoczynnie przy naporze wody od strony Wisły; przed śluzą znajdują się przepompownie „Pokój” oraz „Nadzieja”; obecnie śluza nie pełni już swojej pierwotnej funkcji)
  • Herb miasta i gminy Gniew
  • kamienice staromiejskie / kamienice rynkowe w miejscowości Gniew
  • Zamek krzyżacki w Gniewie [czas powstania obiektu: koniec XIII wieku, rozbudowa: XIV i XV wiek; od połowy XV do 1772 roku siedziba polskich starostów; w XIV wieku gniewska twierdza uznawana była, na równi z zamkami w Człuchowie (obecnie w ruinie) i Gdańsku (obecnie nieistniejący), za największy zamek krzyżacki na lewym brzegu Wisły;  pierwotnie jedna z czterech wież zamkowych była dużo wyższa  niż obecnie i umożliwiała kontakt wzrokowy z warowniami w Kwidzynie (ok. 13 km w prostej linii) i Grudziądzu (ok 40 km w prostej linii)]
  • Kościół Rzymskokatolicki pw. Świętego Mikołaja w Gniewie [gotycka budowla poświęcona św. Mikołajowi, opiekunowi żeglarzy i kupców; świątynia w typie halowym, trzynawowa o harmonijnym zespole wnętrza z nawami bocznymi oddzielonymi od nawy głównej ośmiobocznymi filarami; charakterystycznym elementem gniewskiej świątyni jest surowa, forteczna wieża, wbudowana w bryłę nawy; znaczna część wyposażenia pochodzi z drugiej połowy wieku XIX, nie brakuje jednak przedmiotów o zdecydowanie dłuższym rodowodzie, warto w tym miejscu wymienić choćby XVII-wieczny ornat barokowy, wedle miejscowej tradycji ofiarowany parafii przez królową Marię Kazimierę Sobieską; z XVIII stulecia pochodzi dzwon MIKOŁAJ, poświęcony patronowi świątyni, z wyrytą na płaszczu dzwonu inskrypcją: „Zrodziła mnie pobożna szczodrość podwalin Kościoła”; zasłużonymi dla gniewskiej parafii kapłanami byli ks. Benon Kursikowski (1831–1903) – proboszcz, dziekan gniewski, działacz społeczny, który przeprowadził gruntowną renowację kościoła oraz kaplicy cmentarnej, a także ks. Władysław Piaskowski (1913–2008) – pierwszy powojenny proboszcz, który nie tylko wyremontował prezbiterium zniszczone przez kulę armatnią, ale także zorganizował pierwszą powojenną misję parafialną / za: https://www.gniew.pl/543,kosciol-sw-mikolaja

osoby powiązane:

  • Leonard Rembowski – opat pelpliński (od 13 czerwca 1618 roku, elekcji przewodniczył opat oliwski Adam Trebnic), komisarz generalny cystersów w Polsce, kontynuator reformy życia religijnego w klasztorze pelplińskim, fundator oraz zarządca majątku będącego własnością opactwa (malejące dochody opactwa L. Rembowski radykalnie zwiększył poprzez m.in. wydzierżawienie dóbr klasztornych osobom świeckim zgodnie z zasadami zawartymi w umowach oraz przekazanie zakonnikom wsi będących dotąd pod bezpośrednim zarządem opata); Leonard Rembowski zmarł 7 lipca 1649 roku, uroczysty pogrzeb odbył się 26 sierpnia w Pelplinie, ciało spoczęło w tamtejszym kościele klasztornym
  • Stefan Kukowski – tczewski plastyk, działacz społeczny, inicjator licznych akcji charytatywnych, Wielki Kanclerz Orderu Świętego Stanisława, autor projektu graficznego herbu oraz flagi Powiatu Tczewskiego

osoby powiązane z widocznym w kadrze budynkiem Urzędu Miejskiego (burmistrzowie tczewscy – okres międzywojenny):

  • Władysław Orcholski (1920 -1922)
  • dr Stanisław Gąsowski (1922)
  • Stefan Wojczyński (1922 – 1935)
  • Karol Hempel (1935 – 1936)
  • Wiktor Jagalski (1936 -1939)

osoby powiązane z widocznym w kadrze budynkiem Urzędu Miejskiego (burmistrzowie tczewscy: 1945-1950)

osoby powiązane z widocznym w kadrze budynkiem Urzędu Miejskiego (prezydenci miasta Tczewa; urząd prezydenta miasta wprowadzono na mocy ustawy samorządowej z 1973 roku):

  • Kazimierz Deja (czas trwania prezydentury: 27.02.1975 – 11.1977) – radny Miejskiej Rady Narodowej, I Zastępca Naczelnika Miasta i Powiatu Tczewskiego (od 14.12.1973)
  • Czesław Glinkowski (czas trwania prezydentury: 15.02.1977 roku – 13.09.1990)
  • Ferdynand Motas (czas trwania prezydentury: 1990-1994)
  • Zenon Odya (czas trwania prezydentury: 1994–2010)
  • Mirosław Pobłocki (prezydent miasta Tczewa od roku 2010)

opis fizyczny:

pocztówka barwna (fotograficzna / karta pocztowa z siedmioma widokami); fot. Kamila Gillmeister, Urząd Gminy Morzeszczyn, Joanna Machnicka, Krzysztof Mania, Leszek Sarkowicz, Urząd Gminy i Miasta Pelplin; projekt graficzny: Joanna Machnicka

uwagi:

brak korespondencji na rewersie, brak znaczka pocztowego, brak stempli pocztowych / korespondencyjnych [karta bez obiegu pocztowego]

sygnatura:

Poczt515

zbiór S. Zaczyński

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *