Tczew. Stare Miasto. Fragment ulicy Podgórnej. Widok od strony rynku. Lata 90. XX wieku

Tczew. Stare Miasto. Fragment ulicy Podgórnej. Widok od strony rynku. Lata 90. XX wieku

miejscowość:

Tczew

osiedle:

Stare Miasto

ulice / place:

ulica Podgórna (w latach 1881-1904 Berlinerstrasse / Bergstrasse; w latach 1904-1920 Berg Strasse; w latach 1920-1939 ulica Podgórna; w latach 1939-1945 Bergstrasse; od 1945 roku ulica Podgórna)

obiekty / miejsca widoczne:

  • kamienica mieszkalno-usługowa [fragment, lewa strona kadru], plac Generała Józefa Hallera 12 [w latach 1945-1990 plac Wolności 12; daw. Stary Rynek 12, plac Pierackiego 12] / w latach 1771-1800? punkt pocztowy, kier. Jan Samuel Hoppe [w 1773 roku budynek określany jako „dom pierwszej klasy”] / na początku XX wieku [stan na 1909 rok] wyszynk-restauracja / w latach 80. i 90. XX wieku pasmanteria / w latach 2000. XXI wieku [stan na 2007 rok] STS Zakłady Bukmacherskie / obecnie [stan na 2025 rok] sklep z odzieżą nową i używaną Eko Szafa
    (czas powstania obiektu: XVIII wiek (?); przebudowa: XIX wiek; remont elewacji i budowa arkad: 1924 rok; likwidacja dużego komina, wyburzenie oficyny i przebudowa elewacji tylnej: 1972 rok;
    w latach 1887-1890 wł. Theodor Wermke z Królewca, kupiec; w latach 1890-1895 wł. Heinrich Kaschuschke, rzeźnik; w latach 1895-1901 wł. Gustaw Josepsohn, kupiec; w latach 1901-1939 [stan na sierpień 1939 roku] wł. Leopold Tessmer, kupiec; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Miejski Zarząd Budynków Mieszkalnych)
  • dom w budowie, ulica Podgórna 23 i 24 [niem. Bergstrasse 23, Bergstrasse 24] / obecnie [stan na 2025 rok] teren niezagospodarowany
    (czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie [dwa budynki mieszkalne]: lata 90. XIX wieku; rozbiórka: przed 1976 rokiem;
    osoby powiązane, ul. Podgórna 23 [za: Magistrat Miasta Tczewa Akta Nadzoru Budowlanego, 1879-1950]: Arnold Freidrich, Alfons Schneider;
    osoby powiązane, ulica Podgórna 24 [za: Magistrat Miasta Tczewa Akta Nadzoru Budowlanego, 1879-1950]: Pauline Lilienthal, Jerzy Morgenroth)
  • kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Komis-Kwiaty”, ulica Podgórna 22 [niem. Bergstrasse 22] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] skład kolonialny i przedsiębiorstwo spedycyjne, wł. Erwin Hauser / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] Cukiernia Ptyś / w latach 90. XX wieku [stan na 1998 rok] sklep przemysłowy, wł. Krystyna Pacholska / w latach 2000. XXI wieku [stan na 2002 rok] komis
    (czas powstania obiektu: po 1875 roku; remont połączony ze zmianami w układzie wnętrza: około 1970 roku; uwagi: zachowane dwie żeliwne kolumny w witrynie;
    w latach 1833-1840 wł. Adam Kowalski, szewc i Veronica Wojtowicz, wdowa; w latach 1840-1865 wł. S. Beer, kupiec; w latach 1865-1889 wł. Phillip Beer, kupiec; w latach 1889-1907 wł. Rosalie Beer, wdowa; w latach 1907-1943 wł. Leopold Lesser, kupiec; w latach 1920-około 1939 dzierżawca Władysław Włodarczak; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. prywatny;
    mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Antoni Łukaszewski, malarz; Feliks Sarnecki, handlowiec; Monika Sielska, wdowa; R. Widźgowski, kupiec;
    osoby powiązane [za: Magistrat Miasta Tczewa Akta Nadzoru Budowlanego, 1879-1950]: Bertha Bagnucka)
  • kamienica mieszkalna, ulica Podgórna 21 [niem. Bergstrasse 21] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] skład obuwia, wł. Jan Nowakowski / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] magazyn domu sportowego
    (czas powstania obiektu: 2. połowa XIX wieku; modernizacja fasady: około 1935 roku;
    w latach 1855-1877 wł. Salomon Michaelis, kupiec; w latach 1877-1881 wł. Johann Koenig, mieszczanin-rolnik; w latach 1881-1902 wł. Victor Blum, handlarz; w latach 1902-1922 wł. Julia Leyde z d. Blum z mężem Meyerem Leyde, kupcem; w latach 1922-1939 wł. Bernard Brzozowski, mistrz szewski; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Feliks Wasilewski;
    mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Jakub Goldschmidt)
  • kamienica mieszkalno-usługowa, ulica Podgórna 20 [niem. Bergstrasse 20] / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] sklep nabiałowy / w latach 90. XX wieku [stan na 1998 rok] sklep spożywczy, wł. Maria Chorążewska / w latach 2000. XXI wieku [stan na 2002 rok] sklep nabiałowo-spożywczy, wł. Maria Chorążewska / obecnie [stan na 2025 rok] sklep spożywczo-monopolowy Ania
    (czas powstania obiektu [bryła budynku, piwnice]: koniec XIX wieku; nadbudowa: 1891 rok; przebudowa pomieszczeń sklepowych w parterowej części budynku: 1905 rok; założenie instalacji wodno-kanalizacyjnej: 1909 rok; powiększenie okna wystawowego: 1927 rok; gruntowna modernizacja: lata 1930-1935; remont generalny: około 1975 roku;
    w latach 1850-1866 wł. Friedrich August Heinze, mistrz ciesielski; w latach 1866-1904 wł. Liepmann Hirschfeldt, kupiec; w latach 1904-1910 wł. Hermann Goldschmidt i Juliusz Goldschmidt; w latach 1910-1922 wł. Hermann Goldschmidt; w latach 1922-1939 wł. Jerzy Morgenroth, instalator; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Miejski Zarząd Budynków Mieszkalnych;
    mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Hermann Butsch, handlarz; Jan Domski, robotnik; Antoni Jaśkowiak, urzędnik; Maria Parczyńska, wdowa; Stefan Pawlak, sekretarz; J. Styczakowski, emeryt)
  • kamienica mieszkalno-usługowa, ulica Podgórna 19 [niem. Bergstrasse 19] / na początku XX wieku [około 1909 roku] zakład fryzjerski / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] rzeźnictwo, wł. Aleksander Deyna / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] sklep mięsno-wędliniarski / w latach 90. XX wieku [stan na 1998 rok] Mini Shop, wł. Jacek Bartosiński / w latach 2000. XXI wieku [stan na 2002 rok] sklep monopolowy Filip / obecnie [stan na 2025 rok] delikatesy spożywczo-monopolowe U Lokusia, wł. Tomasz Wolniewicz
    (czas powstania obiektu: 2. połowa XIX wieku; modernizacja witryn sklepowych: 1903 rok, 1927 rok; założenie instalacji wodno-kanalizacyjnej: 1909 rok;
    w latach 1833-1870 wł. Carl Koeppen, grabarz; w latach 1870-1873 wł. wdowa po Carlu Koeppenie; w latach 1873-1882 wł. Johann A. F. Stuhr, stolarz; w latach 1882-1910 wł. wdowa po Johannie A. F. Stuhrze; w latach 1910-1922 wł. Jadwiga Kruth; w latach 1922-? wł. Aleksander Deyna, mistrz rzeźnicki; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Miejski Zarząd Budynków Mieszkalnych;
    mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Aleksander Deyna, mistrz rzeźnicki; Stanisław Freda, kolejarz; Franciszek Mokwa, kolejarz; Aug. Neumann, kolejarz; Józef Paszek, robotnik; Witalis Sikorski, kolejarz; Jan Żychowski, urzędnik skarbowy; Bernard Żygowski, robotnik
    osoby powiązane [za: Magistrat Miasta Tczewa Akta Nadzoru Budowlanego, 1879-1950]: Henriette Stuhr)
  • kamienica mieszkalno-usługowa [fragment, prawa strona kadru], ulica Lipowa 5/6 / około 1880 roku dom mieszkalny z podwórzem, spichlerz oraz stajnia / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] fabryka mebli, niem. Gebrüder Friedrich Möbelfabrik, wł. Bruno i Kurt Friedrich / na przełomie lat 30. i 40. XX wieku cukiernia i kawiarnia, niem. Cafe und Konditorei Damröse / w latach 80. i 90. XX wieku Restauracja Centralna / obecnie [stan na 2025 rok] Yasmine Salon Sukien Ślubnych
    (czas powstania obiektu [budynek w stylu secesyjnym]: około 1913 roku; gruntowny remont połączony z przebudową pomieszczeń w obrębie 1. kondygnacji: 1954 rok;
    w latach 1888-1906 wł. Robert Lebenstein; w roku 1906 wł. Franz Jahn z Wielkich Łunaw [obecnie gm. Chełmno], właściciel ziemski; w latach 1906-1945 wł. Bruno i Kurt Friedrich, kupcy; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Miejski Zarząd Budynków Mieszkalnych;
    mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Bruno Friedrich; Kurt Friedrich)
  • kamienica mieszkalno-usługowa [fragment, prawa strona kadru], ulica Podgórna 1 [niem. Bergstrasse 1] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] zakład fryzjerski, wł. Maria Nadolska / w latach 80. i 90. XX wieku Restauracja Centralna [część parteru] / obecnie [stan na 2025 rok] Studio Fryzjerskie Angel
    (czas powstania obiektu: 1749 rok; przebudowa z nadaniem elewacji frontowej cech klasycyzujących: 2. połowa XIX wieku; powiększenie okna wystawowego od strony ulicy Podgórnej: 1909 rok;
    w latach 1884-1901 wł. Rudolf Tiedmann i Theodor Pantzlaff, kupcy; w latach 1901-1905 wł. Franz Nadolski, browarnik; w latach 1905-1918 wł. August Kuhnast; w latach 1918-1945 wł. Maria Nadolska, wdowa; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Miejski Zarząd Budynków Mieszkalnych;
    mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Bernard Dietrich, malarz; Matylda Reszczyńska, wdowa)
  • tablica reklamowa „Krawiectwo, ulica Chopina 2”
  • samochód dostawczy Żuk

osoby widoczne:

przechodnie

datowanie:

8 lutego 1992

hasła przedmiotowe / hasła ogólne:

Tczew, historia, architektura, osiedla Tczew, ulice Tczew, kamienice Tczew, gospodarka, zagadnienia gospodarcze, handel, transport, motoryzacja, infrastruktura drogowa, budownictwo, prace budowlane, reklama, zwierzęta, zwierzęta domowe

hasła przedmiotowe / hasła szczegółowe:

Tczew, Stare Miasto, ulica Podgórna, ulica Podgórna 24, ulica Podgórna 23, ulica Podgórna 22, ulica Podgórna 21, ulica Podgórna 20, ulica Podgórna 19, ulica Podgórna 1, ulica Lipowa 5/6, plac Hallera 12, komis, komis – ulica Podgórna 22 – Tczew, dom w budowie, dom w budowie – ulica Podgórna – Tczew, przechodzień, dziecko, pies, samochód dostawczy, Żuk, znak drogowy, widok od strony rynku, luty 1992, 8 lutego 1992, 8.02.1992, 1992 rok, lata 90. XX wieku

opis fizyczny:

fotografia czarno-biała

autor zdjęcia:

Stanisław Zaczyński (1938-2023, ur. Rokitki k. Tczewa) – fotograf, archiwista, kolekcjoner, laureat „Kociewskiego Pióra” – lokalnego wyróżnienia przyznawanego przez Towarzystwo Społeczno-Kulturalne im. Małgorzaty Hillar, Kawaler Medalu Pro Domo Trsoviensi

sygnatura:

VI2b-1345/RZS     

numer teczki:

16

zbiory Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Aleksandra Skulteta w Tczewie