Pelplin. Widok od strony cukrowni

Pelplin. Widok od strony cukrowni

Pelplin. Widok od strony cukrowni / niem. Pelplin. Blick von der Zuckerfabrik

obiekty widoczne:

  • Katedra w Pelplinie / Bazylika katedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pelplinie [pierwotnie świątynia klasztoru cystersów, od roku 1824 siedziba miejscowego biskupa; jedna z największych świątyń gotyku ceglanego w Polsce (za datę ostatecznego zakończenia prac budowlanych w obrębie trójnawowej bazyliki przyjmuje się rok 1557); wnętrze pelplińskiej świątyni zdobi najwyższy w Polsce drewniany ołtarz o wysokości 21 metrów (drugi co do wielkości w Europie, po gotyckiej Katedrze NMP w Sewilli – Hiszpania); bazylika katedralna w Pelplinie jest ponadto wyposażona w największe w kraju organy składające się z 4,5 tysiąca piszczałek]
  • dawny klasztor cystersów (obecnie w kompleksie budynków przykatedralnych mieści się Męskie Liceum Katolickie Collegium Marianum, a także Wyższe Seminarium Duchowne; w wieku XV pelpliński klasztor został doszczętnie zniszczony i rozgrabiony podczas najazdu husytów oraz w czasie trwania tak zwanej wojny trzynastoletniej; w roku 1464 opiekę nad opactwem przejął król Kazimierz Jagiellończyk; po sekularyzacji majątku klasztornego przez pruskiego króla Fryderyka II dawny kompleks klasztorny powoli zaczął tracić na znaczeniu; w roku 1810 wydano zakaz przyjmowania nowicjuszy, ostatnim szesnastu mnichom przyznano dożywotnie renty; pelpliński klasztor ostatecznie zlikwidowano w roku 1823; w samej architekturze klasztoru nastąpiły znaczące zmiany, skrzydła klasztorne ulegały licznym przeobrażeniom (najmniej zmian dokonano w obrębie skrzydła południowego), obecny stan budynków przykatedralnych pochodzi z lat 1859-1868)
  • cukrownia / Cukrownia Pelplin (początek istnienia pelplińskiej cukrowni datowany jest na 1878 rok, wówczas grupa 34 właścicieli okolicznych majątków ziemskich wraz z wójtem i przedstawicielami mieszkańców miasta powołała do życia Spółkę Akcyjną „Cukrownia Pelplin”; teren pod budowę zakładu zakupiono od Kurii Chełmińskiej, zaś samą realizację projektu zlecono dwóm spółkom: Braunschweiger Maschinenbanaustalt z Brunszwiku oraz A. Warnicke z Halle nad Salą; cukrownia posiadała własną bocznicę kolejową; w latach 1895-97 zbudowano Pelplińską Kolej Przemysłową łączącą cukrownię z gospodarstwami na Nizinie Walichnowskiej, w Woli, jak również w Lignowach Szlacheckich; na początku wieku XX sieć liczyła łącznie 34,4 km linii kolejowych obsługiwanych przez 5 parowozów i 120 wagonów towarowych; przeznaczeniem kolejki było przewożenie buraków cukrowych oraz wywóz wapna defekcyjnego, nawozów sztucznych i wysłodków; w roku 1933 cukrownię zelektryfikowano; podczas okupacji hitlerowskiej w fabryce pracowali głównie jeńcy pochodzenia rosyjskiego i włoskiego; Milewski podaje, że podczas II wojny światowej pelplińska cukrownia wspomagała powstańców warszawskich poprzez wysyłanie im niezbędnych artykułów żywnościowych; na początku marca 1945 r. teren cukrowni został częściowo zbombardowany i spalony; w roku 1949 majątek cukrowni upaństwowiono i włączono w skład zjednoczonych „Cukrowni Gdańskich” z siedzibą w Malborku; w 1971 roku przy dawnej cukrowni powstał dział zajmujący się produkcją kwasku cytrynowego; w sierpniu 2008 roku, po uprzednim podjęciu decyzji o zamknięciu zakładu, większość obiektów cukrowni wyburzono; współcześnie w danych magazynach zakładu produkcyjnego mieści się galeria handlowa / tzw. Galeria Cukrownia)

datowanie:

1908 – por. typ pocztówki pomocny w datowaniu widoku [około 1900 roku nastąpiła popularyzacja technik fotograficznych, które z czasem wyparły litografię] – 1919 [por. niemieckojęzyczny nadruk na awersie karty korespondencyjnej]

opis fizyczny:

pocztówka koloryzowana (fotograficzna); wyd. Schaar

uwagi:

brak korespondencji na rewersie, brak znaczka pocztowego, brak stempli pocztowych / korespondencyjnych [karta bez obiegu pocztowego]

sygnatura:

Poczt234

zbiór S. Zaczyński

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *