miejscowość:
Tczew
osiedle:
Stare Miasto
ulice / place:
- plac Generała Józefa Hallera (w latach 1881-1904 Marktplatz, późn. Markt; w latach 1931-1934 Stary Rynek; w latach 1934-1939 plac Bronisława Pierackiego; w latach 1939-1945 Adolf Hitler Platz; w latach 1945-1990 plac Wolności)
- ulica Garncarska (niem. Töpferstrasse; w latach 1931-1939 i po 1945 roku ulica Garncarska)
- ulica Rybacka (niem. Fischerstrasse; w latach 1931-1939 i od 1945 roku ulica Rybacka)
obiekty / miejsca widoczne:
- kamienica narożna opatrzona szyldem „Samoobsługa”, plac Generała Józefa Hallera 13 [w latach 1945-1990 plac Wolności 13; daw. Stary Rynek 13, plac Pierackiego 13] / w latach 20. XX wiek [stan na 1924 rok] skład kolonialny, restauracja i fabryka wódek, wł. Robert Baniecki / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] sklep PSS Społem / obecnie [stan na 2025 rok] usługi kserograficzne
(czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie: XVI wiek; czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1. połowa XIX wieku; przebudowa fasady południowej i przebicie okna od strony ulicy Lipowej [wyk. J. Wiśniewski, cieśla]: 1891 rok; podwyższenie elewacji frontowej: 1921 rok; modernizacja budynku, wyburzenie oficyny: lata 1974-1975; w latach 1882-1907 wł. Emil Priebe, kupiec; w latach 1907-1920 wł. Otto Schwanke, kupiec; w latach 1920-1943 wł. Robert Baniecki, kupiec; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Romuald Baniecki;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Leon Stemplewski, handlarz) - kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Ryby”, plac Generała Józefa Hallera 14 [w latach 1945-1990 plac Wolności 14; daw. Stary Rynek 14, plac Pierackiego 14] / w latach 20. i 30. XX wieku „dom bławatów i konfekcji, towarów krótkich i galanterii”, wł. Stanisław Pańcierzyński / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] sklep rybny / obecnie [stan na 2025 rok] RTV AGD JAREX
(czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1912 rok [kamienica odbudowana po pożarze południowej pierzei rynku]; w latach 1865-1907 wł. Julius Wagner, kupiec; w latach 1907-1922 wł. Julius Wagner i Simon Goldstein; w latach 1922-1936 wł. Stanisław Pańcierzyński, kupiec; w latach 1936-1939 wł. Franciszek Malewski, kupiec z Pelplina; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. spadkobiercy Franciszka Malewskiego;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Stejka [imię nieznane], urzędnik) - kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Obuwie”, plac Generała Józefa Hallera 15 [w latach 1945-1990 plac Wolności 15; daw. Stary Rynek 15, plac Pierackiego 15] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] skład kawy Tenga / w latach 80. i 90. XX wieku sklep obuwniczy
(kamienica w stylu eklektycznym ze zdobieniami barokowymi; czas powstania obiektu w obecnym kształcie: około 1900 roku [kamienica wybudowana od podstaw po pożarze południowej pierzei rynku]; w latach 1869-1877 wł. Aleksander i Moritz Levit, kupcy; w latach 1877-1900 wł. Aleksander Levit, kupiec; w latach 1900-1908 wł. Adalbert Redlinger, kupiec; w latach 1908-1916 wł. wdowa po Adalbercie Redlingerze; w latach 1916-1922 wł. Sally Brenner, kupiec; w latach 1922-1939 wł. Władysław Teodorczyk, urzędnik kolejowy z Gdańska;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Michał Dereziński, asesor sądowy; Władysław Fedorczuk, urzędnik; Zuzanna Redlinger, wdowa; Antoni Schimański; Bolesław Wardyn, urzędnik; dr Bronisław Wójcik) - kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Miejski Dom Handlowy”, plac Generała Józefa Hallera 16 [w latach 1945-1990 plac Wolności 16; daw. Stary Rynek 16, plac Pierackiego 16] / na początku XX wieku Kaufhaus S. Brenner: Damen und Herren Confection [dom towarowy] / w latach 20. i 30. XX wieku skład bławatów, konfekcji i towarów krótkich, wł. Władysław Maciejewski / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] dom handlowy / obecnie [stan na 2025 rok] Galeria Tczewska i Sklep Myśliwski Odyniec [wł. Irena Hirsz]
(czas powstania obiektu w obecnym kształcie: około 1900 roku [proj. i wyk. A. Brandt; kamienica wybudowana od podstaw po pożarze południowej pierzei rynku]; w latach 1876-1877 wł. Theodor Linke, inspektor cegielni; w latach 1877-1883 wł. Hermann Walter, kupiec; w latach 1883-1897 wł. Joseph Woelk i Anton Woelk, kupcy; w latach 1897-1920 wł. Sally Brenner, kupiec; w latach 1920-1939 wł. Władysław Maciejewski, kupiec; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Irena Hirsz) - kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Artykuły sportowe”, plac Generała Józefa Hallera 17 [w latach 1945-1990 plac Wolności 17; daw. Stary Rynek 17, plac Pierackiego 17] / na początku XX wieku Hotel Kaiserhof, wł. Franz H. Giering / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] skład obuwia, wł. Stanisław Szellong / w latach 30. XX wieku skład obuwia, wł. Bernard Brzozowski / obecnie [stan na 2025 rok] Kwiaciarnia Ławeczka
(czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1900 rok [patrz: inskrypcja na chorągiewce; kamienica wybudowana od podstaw po pożarze południowej pierzei rynku]; w latach 1900-1909 wł. Eduard Sonnert, mistrz malarski; w latach 1909-1920 wł. Emilia Leyde z d. Blum; w latach 1920-1922 wł. Artur Leyde, kupiec; w latach 1922-1939 wł. Bernard Brzozowski, mistrz szewski; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Ludwika Brzozowska;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Bernard Brzozowski, kupiec; Mieczysław Filiński, kupiec; Waleria Gajewska; Kazimierz Szymański, urzędnik; Gustaw Warnke, urzędnik) - kamienica narożna, plac Generała Józefa Hallera 18 [w latach 1945-1990 plac Wolności 18; daw. Stary Rynek 18, plac Pierackiego 18] / na początku XX wieku kawiarnia [niem. Kaiser’s Kaffee Geschaft] oraz sklep obuwniczy [niem. Schuhwarenhaus, wł. M. Leyde] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] Bank Dyskontowy S.A., późn. Komunalna Kasa Oszczędności Miasta Tczewa / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Hurtu Spożywczego Społem [parter i I piętro] / obecnie [stan na 2025 rok] Bar Shot [drinki, karaoke, gry barowe]
(czas powstania obiektu w obecnym kształcie: około 1900 roku; budowa nowych okien wystawowych od strony rynku: 1901 rok; przebudowa [zmiany w obrębie fasady]: 1922 rok; w latach 1854-1899 wł. Amalia Dahmer, wdowa; od 1899 roku wł. Gmina Miejska Tczew; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Ludwika Brzozowska;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Antoni Schornak, dyrektor banku; Emma Zimmermann, wdowa) - budynek mieszkalny, ulica Garncarska 3/4 / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] zakład krawiecki, wł. Gustaw Stern / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] biura PSS Społem
(czas powstania obiektu: 4. ćwierćwiecze XIX wieku [budynek wzniesiony jako oficyna mieszkalna kamienicy rynkowej numer 18; w pierwszych latach XX wieku oficynom nadano samodzielnie numery administracyjne]; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Brzozowska [imię nieznane];
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Brunon Schachtschneider, bankowiec; Maria Senger, wdowa; Gustaw Stern, mistrz krawiecki; J. Szymaniak, posterunkowy) - budynek mieszkalno-usługowy, ulica Rybacka 9 [niem. Fischerstrasse 9] / w latach 1936-1939 warsztat stolarski i sklep meblowy, wł. Franciszek Liegmann / w latach 1939-1974 restauracja i magazyn [parter], pokój bilardowy [piwnice], wł. Nehring [imię nieznane] / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] magazyn / na przełomie lat 80. i 90. XX wieku pracownia złotnicza
(czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie [dom mieszkalny ze stajnią]: XIX wiek; czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1936 rok; remont generalny / przebudowa: 1969 rok; w latach 1884-1915 wł. Carl Palischewski, majster szewski; od 1915 roku wł. Miasto Tczew; od 1936 roku wł. Franciszek Liegmann, stolarz)
datowanie:
23 czerwca 1984
hasła przedmiotowe / hasła ogólne:
Tczew, historia, osiedla Tczew, ulice Tczew, kamienice Tczew, architektura, gospodarka, zagadnienia gospodarcze, usługi, handel, infrastruktura drogowa, transport, motoryzacja, PRL, Polska Rzeczpospolita Ludowa
hasła przedmiotowe / hasła szczegółowe:
Tczew, Stare Miasto, rynek, plac Wolności, plac Hallera, plac Generała Józefa Hallera, plac Wolności 13, plac Hallera 13, sklep samoobsługowy, sklep samoobsługowy – plac Wolności 13 – Tczew, PSS Społem – plac Wolności 13 – Tczew, plac Wolności 14, plac Hallera 14, sklep rybny, sklep rybny – plac Wolności 14 – Tczew, plac Wolności 15, plac Hallera 15, obuwie, sklep obuwniczy, obuwie – plac Wolności 15 – Tczew, sklep obuwniczy – plac Wolności 15 – Tczew, plac Wolności 16, plac Hallera 16, Miejski Dom Handlowy, Miejski Dom Handlowy – plac Wolności 16 – Tczew, plac Wolności 17, plac Hallera 17, plac Wolności 18, plac Hallera 18, ulica Garncarska, ulica Garncarska 3/4, ulica Garncarska 3-4, ulica Rybacka, ulica Rybacka 9, znak drogowy, samochód osobowy, czerwiec 1984, 23 czerwca 1984, 23.06.1984, 1984 rok, lata 80. XX wieku
uwagi:
fotografia czarno-biała
autor zdjęcia:
Stanisław Zaczyński (1938-2023, ur. Rokitki k. Tczewa) – fotograf, archiwista, kolekcjoner, laureat „Kociewskiego Pióra” – lokalnego wyróżnienia przyznawanego przez Towarzystwo Społeczno-Kulturalne im. Małgorzaty Hillar, Kawaler Medalu Pro Domo Trsoviensi
sygnatura:
VI2b-1276/RZS
numer teczki:
14
zbiory Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Aleksandra Skulteta w Tczewie
Podobne:
Tczew. Stare Miasto. Fragment placu Generała Józefa Hallera. Lata 90. XX wieku
Tczew. Fragment placu Generała Józefa Hallera (daw. plac Wolności). Widok od strony ulicy Garncarskiej. Na drugim planie kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego. Lata 90. XX wieku
Tczew. Plac Wolności (współcześnie Plac Generała Józefa Hallera). Widok z lotu ptaka (fotografia wykonana z wieży kościoła pw. Podwyższenia Krzyża Świętego). Lata 70. XX wieku
Tczew. Stare Miasto. Fragment placu Generała Józefa Hallera. Lata 90. XX wieku
Tczew. Plac Wolności (współcześnie Plac Generała Józefa Hallera). Pierzeja południowa. W kadrze widoczne kamienice rynkowe nr 13-18. Lata 80. XX wieku
