miejscowość:
Tczew
osiedle:
Stare Miasto
ulice / place:
plac Generała Józefa Hallera (w latach 1881-1904 Marktplatz, późn. Markt; w latach 1931-1934 Stary Rynek; w latach 1934-1939 plac Bronisława Pierackiego; w latach 1939-1945 Adolf Hitler Platz; w latach 1945-1990 plac Wolności)
obiekty / miejsca widoczne:
- kamienica narożna opatrzona szyldem „IKA” [supermarket], plac Generała Józefa Hallera 13 [w latach 1945-1990 plac Wolności 13; daw. Stary Rynek 13, plac Pierackiego 13] / w latach 20. XX wiek [stan na 1924 rok] skład kolonialny, restauracja i fabryka wódek, wł. Robert Baniecki / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] sklep PSS Społem / obecnie [stan na 2025 rok] usługi kserograficzne
(czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie: XVI wiek; czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1. połowa XIX wieku; przebudowa fasady południowej i przebicie okna od strony ulicy Lipowej [wyk. J. Wiśniewski, cieśla]: 1891 rok; podwyższenie elewacji frontowej: 1921 rok; modernizacja budynku, wyburzenie oficyny: lata 1974-1975; w latach 1882-1907 wł. Emil Priebe, kupiec; w latach 1907-1920 wł. Otto Schwanke, kupiec; w latach 1920-1943 wł. Robert Baniecki, kupiec; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Romuald Baniecki;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Leon Stemplewski, handlarz) - kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Mięso. Wędliny. Artykuły spożywcze”, plac Generała Józefa Hallera 14 [w latach 1945-1990 plac Wolności 14; daw. Stary Rynek 14, plac Pierackiego 14] / w latach 20. i 30. XX wieku „dom bławatów i konfekcji, towarów krótkich i galanterii”, wł. Stanisław Pańcierzyński / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] sklep rybny / obecnie [stan na 2025 rok] RTV AGD JAREX
(czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1912 rok [kamienica odbudowana po pożarze południowej pierzei rynku]; w latach 1865-1907 wł. Julius Wagner, kupiec; w latach 1907-1922 wł. Julius Wagner i Simon Goldstein; w latach 1922-1936 wł. Stanisław Pańcierzyński, kupiec; w latach 1936-1939 wł. Franciszek Malewski, kupiec z Pelplina; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. spadkobiercy Franciszka Malewskiego;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Stejka [imię nieznane], urzędnik) - kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Obuwie męskie” [Sklep obuwniczy Michał (?)], plac Generała Józefa Hallera 15 [w latach 1945-1990 plac Wolności 15; daw. Stary Rynek 15, plac Pierackiego 15] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] skład kawy Tenga / w latach 80. i 90. XX wieku sklep obuwniczy
(kamienica w stylu eklektycznym ze zdobieniami barokowymi; czas powstania obiektu w obecnym kształcie: około 1900 roku [kamienica wybudowana od podstaw po pożarze południowej pierzei rynku]; w latach 1869-1877 wł. Aleksander i Moritz Levit, kupcy; w latach 1877-1900 wł. Aleksander Levit, kupiec; w latach 1900-1908 wł. Adalbert Redlinger, kupiec; w latach 1908-1916 wł. wdowa po Adalbercie Redlingerze; w latach 1916-1922 wł. Sally Brenner, kupiec; w latach 1922-1939 wł. Władysław Teodorczyk, urzędnik kolejowy z Gdańska;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Michał Dereziński, asesor sądowy; Władysław Fedorczuk, urzędnik; Zuzanna Redlinger, wdowa; Antoni Schimański; Bolesław Wardyn, urzędnik; dr Bronisław Wójcik) - kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Zenmar. Miejski Dom Handlowy. Artykuły spożywcze. Konfekcja. Dziewiarstwo. Obuwie. Włókno. RTV-AGD”, plac Generała Józefa Hallera 16 [w latach 1945-1990 plac Wolności 16; daw. Stary Rynek 16, plac Pierackiego 16] / na początku XX wieku Kaufhaus Damen und Herren Confection, wł. Sally Brenner [dom towarowy] / w latach 20. i 30. XX wieku skład bławatów, konfekcji i towarów krótkich, wł. Władysław Maciejewski / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] Miejski Dom Handlowy / obecnie [stan na 2025 rok] Galeria Tczewska i Sklep Myśliwski Odyniec [wł. Irena Hirsz]
(czas powstania obiektu w obecnym kształcie: około 1900 roku [proj. i wyk. A. Brandt; kamienica wybudowana od podstaw po pożarze południowej pierzei rynku]; w latach 1876-1877 wł. Theodor Linke, inspektor cegielni; w latach 1877-1883 wł. Hermann Walter, kupiec; w latach 1883-1897 wł. Joseph Woelk i Anton Woelk, kupcy; w latach 1897-1920 wł. Sally Brenner, kupiec; w latach 1920-1939 wł. Władysław Maciejewski, kupiec; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Irena Hirsz) - kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Rogmar”, plac Generała Józefa Hallera 17 [w latach 1945-1990 plac Wolności 17; daw. Stary Rynek 17, plac Pierackiego 17] / na początku XX wieku Hotel Kaiserhof, wł. Franz H. Giering / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] skład obuwia, wł. Stanisław Szellong / w latach 30. XX wieku skład obuwia, wł. Bernard Brzozowski / obecnie [stan na 2025 rok] Kwiaciarnia Ławeczka
(czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1900 rok [patrz: inskrypcja na chorągiewce; kamienica wybudowana od podstaw po pożarze południowej pierzei rynku]; w latach 1900-1909 wł. Eduard Sonnert, mistrz malarski; w latach 1909-1920 wł. Emilia Leyde z d. Blum, wdowa; w latach 1920-1922 wł. Artur Leyde, kupiec; w latach 1922-1939 wł. Bernard Brzozowski, mistrz szewski; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Ludwika Brzozowska;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Bernard Brzozowski, kupiec; Mieczysław Filiński, kupiec; Waleria Gajewska; Kazimierz Szymański, urzędnik; Gustaw Warnke, urzędnik) - kamienica narożna [fragment], plac Generała Józefa Hallera 18 [w latach 1945-1990 plac Wolności 18; daw. Stary Rynek 18, plac Pierackiego 18] / na początku XX wieku kawiarnia [niem. Kaiser’s Kaffee Geschaft] oraz sklep obuwniczy [niem. Schuhwarenhaus, wł. M. Leyde] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] Bank Dyskontowy S.A., późn. Komunalna Kasa Oszczędności Miasta Tczewa / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Hurtu Spożywczego Społem [parter i I piętro] / obecnie [stan na 2025 rok] Bar Shot [drinki, karaoke, gry barowe]
(czas powstania obiektu w obecnym kształcie: około 1900 roku; budowa nowych okien wystawowych od strony rynku: 1901 rok; przebudowa [zmiany w obrębie fasady]: 1922 rok; w latach 1854-1899 wł. Amalia Dahmer, wdowa; od 1899 roku wł. Gmina Miejska Tczew; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Ludwika Brzozowska;
mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Antoni Schornak, dyrektor banku; Emma Zimmermann, wdowa)
osoby widoczne:
przechodnie
datowanie:
31 października 1990
hasła przedmiotowe / hasła ogólne:
Tczew, historia, osiedla Tczew, ulice Tczew, kamienice Tczew, architektura, gospodarka, zagadnienia gospodarcze, handel, transport, motoryzacja
hasła przedmiotowe / hasła szczegółowe:
Tczew, Stare Miasto, rynek, plac Wolności, plac Hallera, plac Generała Józefa Hallera, plac Hallera 13, IKA, sklep IKA, IKA – plac Hallera 13 – Tczew, sklep IKA – plac Hallera 13 – Tczew, plac Hallera 14, sklep mięsny, sklep spożywczy, sklep mięsny – plac Hallera 14 – Tczew, sklep spożywczy – plac Hallera 14 – Tczew, plac Hallera 15, obuwie, sklep obuwniczy, obuwie – plac Hallera 15 – Tczew, sklep obuwniczy – plac Hallera 15 – Tczew, plac Hallera 16, Zenmar, Miejski Dom Handlowy, Zenmar – plac Hallera 16 – Tczew, Miejski Dom Handlowy – plac Hallera 16 – Tczew, plac Hallera 17, ROGMAR, ROGMAR – plac Hallera 17 – Tczew, plac Hallera 18, samochód osobowy, Fiat 125p, duży Fiat, przechodnie, październik 1990, 31 października 1990, 31.10.1990, 1990 rok, lata 90. XX wieku
uwagi:
fotografia czarno-biała
autor zdjęcia:
Stanisław Zaczyński (1938-2023, ur. Rokitki k. Tczewa) – fotograf, archiwista, kolekcjoner, laureat „Kociewskiego Pióra” – lokalnego wyróżnienia przyznawanego przez Towarzystwo Społeczno-Kulturalne im. Małgorzaty Hillar, Kawaler Medalu Pro Domo Trsoviensi
sygnatura:
VI2b-1285/RZS
numer teczki:
14
zbiory Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Aleksandra Skulteta w Tczewie







