Tczew. Mosty Tczewskie (most drogowy, most kolejowy). Panorama miasta – widok od strony Wisły. Zachodnie pobrzeże Wisły. Wizerunek tczewskiego gryfa

Tczew. Mosty Tczewskie (most drogowy, most kolejowy). Panorama miasta – widok od strony Wisły. Zachodnie pobrzeże Wisły. Wizerunek tczewskiego gryfa / niem. Dirschau. Alte und neue Weichselbrücke. Portale der Dirschauer Brücken. Eisenbahnbrücke. Alte Weichselbrücke

obiekty widoczne:

• portal mostu kratowniczego (drogowego) ozdobiony reliefami Gustawa Bläsera przedstawiającymi (w części centralnej) pruskiego króla Fryderyka Wilhelma IV
• brama wjazdowa na most kolejowy z charakterystyczną, zbliżoną do bramy wjazdowej mostu drogowego, sekwencją wartowniczą
• most drogowy (zbudowany w latach 1851–1857 jako most drogowo-kolejowy, proj. Carl Lentze)
• most kolejowy (wybudowany w 1891 roku na trasie magistrali kolejowej łączącej Warszawę z Gdańskiem)
• przęsła mostowe
• Wisła
• wieże w stylu neogotyckim – wieże mostu kratowniczego / drogowego (wieżyczki wznoszono kolejno w latach: 1856 – na środkowym filarze, 1857 – na pierwszym i drugim filarze, 1858 – na czwartym i piątym filarze; we wnętrzu każdej z wież znajduje się kilka niewielkich pomieszczeń: przedsionek, prostokątna wnęka z wejściem na schody, sala wpisana w cylindryczną część wieży, drewniane podesty kolejnych kondygnacji)
• jednostki pływające (łodzie)
• żuraw
• Kościół Rzymskokatolicki pw. Podwyższenia Krzyża Świętego (czas powstania obiektu: 2. połowa XIII do 2. połowy XIV wieku, wieża – II połowa XIII wieku, prezbiterium – I połowa XIV wieku, korpus nawowy – przed 1364 rokiem)
• kościół podominikański / Kościół pw. Świętego Mikołaja / Kościół pw. św. Jerzego / ob. Kościół Rzymskokatolicki pw. Św. Stanisława Kostki przy Placu Świętego Grzegorza (obiekt sakralny ufundowany w roku 1289 przez księcia pomorskiego Mestwina, do roku 1945 użytkowany przez gminę ewangelicką, prezbiterium pochodzi z końca XIII wieku, a nawa z połowy wieku XIV)
• dawny budynek klasztorny zakonu żebraczego dominikanów – część zespołu klasztornego (po kasacji klasztoru w 1818 roku przekazany na cele szkolne) – obecnie Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Janiny Garści
• szkoła tzw. Biała / obecnie: Dom Organizacji Pozarządowych (czas powstania obiektu: 1871 rok; w okresie międzywojennym mieściła się tu Szkoła Powszechna nr 1, później Zespół Szkół Technicznych i Kolejowych)
• kamienica przy ul. Zamkowej 16 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją (czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1907 rok (?); wzniesiono wówczas nowy budynek mieszkalny wraz z domem przeznaczonym do prowadzenia interesów); w parterowej części obiektu mieściły się pierwotnie pomieszczenia sklepowe)
• kamienica przy ulicy Zamkowej 18  / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją (czas powstania obiektu: około 1890 roku)
• nieistniejąca współcześnie kamienica znajdująca się w rejonie ulicy Zamkowej 17 / zgodnie z obowiązującą współcześnie numeracją i obowiązującym współcześnie nazewnictwem
• tartak parowy znajdujący się na terenach nadrzecznych od 1881 roku / niem. Dampf Schneidemühle Wilke (obiekt należący do G. Wilkego – właściciela kamienicy przy ob. ul. Zamkowej 13)
• tczewski gryf (elementy charakterystyczne: otwarty dziób z wysuniętym językiem, rozwarte orle szpony, mocno osadzone lwie łapy, skrzydło gotowe do lotu, wygięty ku górze ogon zakończony obnażonym kolcem; w latach międzywojennych (1920-1938) symbolem miasta był złoty gryf na niebieskim tle, wraz z zarządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 2 marca 1939 roku zakończył się spór o barwy tczewskiego herbu, ustalono, że symbolem grodu Sambora będzie odtąd czerwony gryf ze złotym dziobem i pazurami umieszczony w polu srebrnym (białym), do sprawy powróciła jeszcze raz Rada Miejska Tczewa w 1990 roku precyzując informacje dotyczące kształtu oraz kolorystyki wszystkich elementów tczewskiego orło-lwa)

uwagi dotyczące obiektów:

• brak w widoku tak zwanej szkoły Czerwonej / obecnie: Dom Organizacji Pozarządowych (czas powstania obiektu: 1891 rok; w okresie międzywojennym mieściła się tu Szkoła Powszechna nr 1, później Zespół Szkół Technicznych i Kolejowych)

osoby powiązane:

• Friedrich August Stüler – XIX-wieczny architekt pruski, przewodniczący Komisji Budowy Zamków, inspektor i radca do spraw budownictwa, autor projektu tczewskich wież i portali wjazdowych
• Rudolph Eduard Schinz – szwajcarski inżynier mechanik, konstruktor mostu, autor szczegółowego opracowania konstrukcji przęseł obu mostów na Wiśle
• Carl Lentze – odpowiedzialny za koncepcję i całkowity projekt budowlany mostu kolejowo-drogowego (późniejszego mostu drogowego)
• Johann Schwedler – autor projektu tczewskiego mostu kolejowego
• Christopher Mehrtens – budowniczy tczewskiego mostu kolejowego
• G. Wilke – właściciel tartaku parowego znajdującego się na terenach nadrzecznych od 1881 roku – Dampf Schneidemühle Wilke, właściciel ciągu kamienic przy ulicy M. Kopernika 7-9, właściciel kamienicy przy ul. Zamkowej 13 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją

datowanie:

około 1890 roku [brak w widoku tak zwanej szkoły czerwonej wybudowanej w roku 1891] ; por. typ pocztówki pomocny w datowaniu widoku – tak zwana pocztówka litograficzna (pierwsze karty korespondencyjne z widokami pojawiły się około 1885 roku, przez kolejne dziesięć lat na kartach pocztowych królowały obrazy wykonane w technice litografii)

opis fizyczny:

• pocztówka koloryzowana (litograficzna / z sześcioma widokami / z dodatkowymi zdobieniami graficznymi: kwiaty); wyd. Natanson & Sealtiel, Berlin; proj. (?) Georg Stilke, Berlin
• na awersie i rewersie karta pocztowa wypisana odręcznie – korespondencja w języku niemieckim datowana przez nadawcę na 24 grudnia 1898 roku (adresat: Georg Schuberth, Berlin)
• na awersie nadruk w języku niemieckim: Gruss aus Dirschau: [Pozdrowienia z Tczewa]

uwagi:

na odwrocie znaczek pocztowy Reichspost, stempel pocztowy / korespondencyjny Dirschau [Tczew] z datą 24.12.1898 oraz „Bestellt vom Postamte” / zamówienie pocztowe z datą 25.12.1898

sygnatura:

Poczt51

zbiór T. Spionek

carl lentze Christopher Mehrtens dominikanie fara Friedrich August Stüler G. Wilke gryf Johann Schwedler klasztor kościół podominikański kościół św. Stanisława Kostki litografia łodzie most drogowy most kolejowy panorama Państwowa Szkoła Muzyczna pocztówka koloryzowana portal przęsła mostowe Rudolph Eduard Schinz stare miasto szkoła Biała szkoła Czerwona tartak parowy ulica Zamkowa 16 ulica Zamkowa 17 ulica Zamkowa 18 wieżyczki wisła zachodnie pobrzeże