Tczew. Plac Wolności / współcześnie Plac Generała Józefa Hallera

Tczew. Plac Wolności / współcześnie Plac Generała Józefa Hallera

Tczew. Plac Wolności / współcześnie Plac Generała Józefa Hallera

obiekty widoczne:

  • kamienica przy Placu Generała Józefa Hallera 1 / Plac Wolności 1 – obecnie sklep jubilerski „Cezary” / wcześniej: zakład fryzjerski, „Jubiter” – zakład jubilerski, naprawa zegarków, sklep odzieżowy „Galanteria” – w oficynie przy ul. 1 Maja / obecnie Kard. S. Wyszyńskiego, biura Tczewskiego Domu Kultury (narożna kamienica rynkowa; czas powstania: 1 połowa XIX wieku; w latach 1891-1939 właścicielem obiektu był kupiec Joseph Sternberg; w okresie międzywojennym na parterze kamienicy mieścił się m.in. sklep z cygarami, papierosami i tytoniem, właśc. Marian Wyszyński oraz sklep „Merkur” [sprzęty kuchenne]; za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina z 1924 r.)
  • kamienica przy Placu Generała Józefa Hallera / Plac Wolności 2 (niegdyś Central Hotel / Hotel Centralny wyposażony w centralne ogrzewanie; czas powstania: I połowa XIX wieku, odbudowa: po 1945 roku; właścicielami obiektu byli kolejno: Stanisław Klarowski (do 1930 roku) i Jan Scherle / Szerle – ziemianin z Mestwina (w latach: 1930-1941) ; w budynku hotelowym znajdowały się m.in.: cukiernia, winiarnia, restauracja, pijalnia piwa; obiekt kojarzony przez mieszkańców Tczewa z Barem mlecznym „Wisełka” / lokal wydający dziennie około 700-800 obiadów [za: Zbigniew Gabryszak, artykuł: Słów parę o „Wisełce”])
  • kamienica przy Placu Generała Józefa Hallera 3 / Plac Wolności 3 – daw. Dom Książki. Oddział w Tczewie – filia Domu Książki w Gdańsku Wrzeszczu (czas powstania obiektu: około 1894 roku, dom zbudowany dla kupca H. Jacobiego, w latach 1912-1917 właścicielem obiektu był H. Kalmann; w okresie międzywojennym mieścił się tu sklep Braci Witosławskich (1917-1932 ) / „Dom towarów modnych W. Witosławski i Bracia: konfekcja męska, konfekcja damska, bławaty, towary krótkie, firany, dywany, chodniki” / St. Rynek 3-4 ; za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina z 1924 r.); po 1932 roku właścicielem obiektu został Edmund Witosławski; w 1931 roku jedno z pomieszczeń parterowych wydzierżawiono Polskiej Spółce Obuwia „Bata” / warsztat naprawy obuwia)
  • kamienica przy Placu Generała Józefa Hallera – Wiejski Dom Towarowy (czas powstania obiektu: I połowa XIX wieku, przebudowa w 1900 roku, nadbudowa w roku 1909; w latach 1899-1905 właścicielem obiektu był Joseph Eisenstaedt; w okresie międzywojennym mieścił się tu sklep Braci Witosławskich (1917-1932) / „Dom towarów modnych W. Witosławski i Bracia: konfekcja męska, konfekcja damska, bławaty, towary krótkie, firany, dywany, chodniki” / St. Rynek 3-4 ; za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina z 1924 r.); po 1932 roku właścicielem obiektu został Edmund Witosławski)
  • kamienica przy Placu Generała Józefa Hallera 24 / Plac Wolności 24 / współcześnie Apteka „Dbam o Zdrowie” – w kadrze widoczny fragment obiektu (czas powstania obiektu: II połowa XIX wieku; Apteka „Pod Orłem” / Adler Apotheke – najstarsza tczewska apteka; kolejni właściciele począwszy od roku 1851: Moritz Kabus, Emil Luedecke, Hermann Niemeyer, Oskar Robert Mensing, Hermann Feldner, Richard Hoosmann, Walter Hoosmann)
  • kamienica narożna przy ulicy Mickiewicza 7 – róg ulicy A. Mickiewicza i Kard. Stefana Wyszyńskiego (czas powstania budynku w pierwotnym kształcie: 4. ćwierćwiecze XIX wieku; w latach 1878-1890 obiekt będący własnością Josepha Carrsohna; w latach 1890-1906 obiekt będący własnością kupca Juliusa Levita; w latach 1906-1908 właśc. Herman i Henriette Ormanschick, od 1908 właśc. (?) Emil Jagielski; charakterystyczne elementy konstrukcji: boniowana / zdobiona elewacja w obrębie parteru, fryzy, gzymsy, żeliwna balustrada balkonu; w okresie międzywojennym w budynku mieścił się skład bławatów i konfekcji Władysława Orcholskiego / por. ogłoszenie zamieszczone w Księdze adresowej Tczewa i Pelplina 1924 roku: „W. Orcholski. Rynek – Tczew – Tel. 235. Skład bławatów, konfekcji męskiej i damskiej, bielizny i galanterji. Artykuły męskie. Kapelusze. Krawaty. Koszule wierzchnie. Bielizna. Pończochy”; w 1986 roku kamienicę zburzono niemal do poziomu gruntu [ocalał jedynie północny i zachodni parter narożników], obiekt, mimo wcześniejszych planów wzniesienia w tym miejscu budynku ze stali i szkła, ostatecznie odbudowano zachowując oryginalną formę z końca XIX stulecia; w latach 90. XX wieku w kamienicy mieścił się sklep odzieżowo-obuwniczy SEZAM; w planach było również otwarcie w tym miejscu wielobranżowego sklepu specjalistycznego dla dzieci)
  • kamienica przy ulicy A. Mickiewicza 14 (czas powstania obiektu: XVIII wiek; w roku 1903 w kamienicy mieściła się restauracja z salą bilardową i bufetem / własność restauratora Groddecka; kolejni właściciele począwszy od roku 1914: Carl von Tadden, Maria Elbinghaus von Tadden, Maurycy Cieśliński; w roku 1924 w budynku przy ulicy Mickiewicza 14 mieszkali bądź prowadzili działalność: Antoni Patz – werkmistrz / majster, Józef Sokołowski – fryzjer, w okresie międzywojennym J. Sokołowski prowadził zakład fryzjerski w budynku przy ul. A. Mickiewicza 9, A. Srediński – bankowiec, Ludwik Drost – kupiec, rzemieślnik, zajmujący się wyplataniem koszy, Gustaw Klammer – mistrz rzeźnicki / za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina z 1924 roku)
  • kamienica przy ulicy A. Mickiewicza 13 / w roku 1924 siedziba Polskiego Banku Handlowego (czas powstania: XVIII wiek; przebudowa: około 1800 roku; kolejni właściciele począwszy od roku 1903: Leopold Michaelis, Carl von Tadden, Maria Elbinghaus von Tadden, Maurycy Cieśliński; w roku 1924 w budynku przy ulicy Mickiewicza 13 mieszkali bądź prowadzili działalność: Antoni Kalabiński – bankowiec, Franciszek Kargol – bankowiec / za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina z 1924 roku)
  • kamienica przy ulicy A. Mickiewicza 12 (czas powstania: 1905 rok; obiekt przebudowany dla kupca Adolfa Hermana Hardera / skład kolonialny; w latach 1906-1939 własność Franza Schümanna – mistrza rzeźnickiego)
  • kamienica przy ulicy A. Mickiewicza 11 (czas powstania: 2. połowa XIX wieku; kolejni właściciele począwszy od roku 1888: Alina Reinecker, Wilhelm Reinecker, Otto Kirschbaum, Henryk Orcholski, Franciszek Słomka)
  • kamienica przy ulicy A. Mickiewicza 10 (czas powstania: XIX wiek; w latach 1918-1922 własność Berthy Lachmann; w latach 1924-1939 własność kupca Makarego Gliszczyńskiego)
  • kamienica przy ulicy A. Mickiewicza 9 (czas powstania: XVIII/XIX wiek; jeden z najlepiej zachowanych tczewskich domów barokowych; w latach 1913-1939 własność Gustawa Bucherta; w roku 1924 w budynku przy ulicy Mickiewicza 9 prowadzili działalność: Józef Sokołowski – fryzjer, Teodor Dietrich – piekarz / za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina z 1924 roku)
  • kamienica przy ulicy A. Mickiewicza 8 – sklep z artykułami gospodarstwa domowego (czas powstania: 1880 rok; kolejni właściciele począwszy od roku 1899: Carl Nichterlein, dr Otto Nichterlein, J. Wiśnicki; około roku 1930 w budynku mieściła się kawiarnia z restauracją będąca własnością J. Wiśnickiego; w roku 1924 na parterze budynku przy ulicy Mickiewicza 8 mieścił się skład obuwia, skór i przyborów szewskich Juliusza Wiśnickiego / za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina z 1924 roku)
  • rower
  • ławki

osoby powiązane:

  • Julius Levit – kupiec, w latach 1890-1906 właściciel kamienicy przy ulicy A. Mickiewicza 7 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Joseph Carrsohn – w latach 1878-1890 właściciel kamienicy przy ulicy A. Mickiewicza 7 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Herman Ormanschick – w latach 1906-1908 właściciel kamienicy przy ulicy A. Mickiewicza 7 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Henriette Ormanschick – w latach 1906-1908 właścicielka kamienicy przy ulicy A. Mickiewicza 7 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Emil Jagielski – od roku 1908 właściciel (?) kamienicy przy ulicy A. Mickiewicza 7 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Joseph Sternberg – kupiec, w latach 1891-1939 właściciel kamienicy przy Placu Generała Józefa Hallera 1 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem
  • Marian Wyszyński – kupiec, w okresie międzywojennym właściciel sklepu z cygarami, papierosami i tytoniem / Plac Generała Józefa Hallera 1 [daw. Rynek 1]
  • Jan Scherle/ Szerle – ziemianin z Mestwina, kupiec, w latach 1930-1941 właściciel Hotelu Centralnego mieszczącego się w kamienicy przy ob. Placu Generała Józefa Hallera 2
  • Stanisław Klarowski – do roku 1930 właściciel Hotelu Centralnego mieszczącego się w kamienicy przy ob. Placu Generała Józefa Hallera 2 (daw. Rynek 2)
  • H. Jacobi – kupiec, właściciel kamienicy przy obecnym Placu Generała Józefa Hallera 3 [daw. Markt 3]
  • H. Kalmann – kupiec, w latach 1912-1917 właściciel kamienicy przy obecnym Placu Generała Józefa Hallera 3 [daw. Markt 3]
  • Bracia Witosławscy – kupcy, w latach 1917-1932 właściciele sklepu „Dom towarów modnych W. Witosławski i Bracia: konfekcja męska, konfekcja damska, bławaty, towary krótkie, firany, dywany, chodniki” [St. Rynek 3-4]
  • Edmund Witosławski – kupiec, w latach 1932-1939 właściciel domu towarowego mieszczącego się w kamienicach rynkowych numer 3 i 4 (wcześniej: „Dom towarów modnych W. Witosławski i Bracia: konfekcja męska, konfekcja damska, bławaty, towary krótkie, firany, dywany, chodniki” [St. Rynek 3-4]), przewodniczący Rady Miejskiej (1927 rok), prezes Kurkowego Bractwa Strzeleckiego w Tczewie (za: Rocznik Zjednoczenia Kurkowych Bractw Strzeleckich R.P. na rok 1938)
  • Joseph Eisenstaedt – kupiec, w latach 1899-1905 właściciel kamienicy przy obecnym Placu Generała Józefa Hallera 4 [daw. Markt 4]
  • Moritz Kabus – aptekarz, w latach 1851-1862 właściciel kamienicy przy Placu Generała Józefa Hallera 24 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem
  • Emil Luedecke – aptekarz, w latach 1862-1875 właściciel kamienicy przy Placu Generała Józefa Hallera 24 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem
  • Hermann Niemeyer – kupiec, w latach 1875-1879 właściciel kamienicy przy Placu Generała Józefa Hallera 24 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem
  • Oskar Robert Mensing – kupiec, w latach 1879-1897 właściciel kamienicy przy Placu Generała Józefa Hallera 24 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem
  • Hermann Feldner – aptekarz, w latach 1897-1900 właściciel kamienicy przy Placu Generała Józefa Hallera 24 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem
  • Richard Hoosmann – aptekarz, w latach 1900-1919 właściciel kamienicy przy Placu Generała Józefa Hallera 24 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem
  • Walter Hoosmann – aptekarz, w latach 1919-1939 właściciel kamienicy przy Placu Generała Józefa Hallera 24 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem
  • Carl von Tadden – kupiec, właściciel kamienic przy ul. A. Mickiewicza 13 i 14, w latach 1898-1929 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 6 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Maria Elbinghaus von Tadden – właścicielka kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 13 i 14 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Maurycy Cieśliński – właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 13 i 14 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Leopold Michaelis – kupiec z Gdańska, w latach 1903-1904 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 13 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Franz Schümann – rzeźnik, w latach 1906-1939 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 12 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Adolf Herman Harder – buchalter, w latach 1882-1906 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 12 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Alina Reinecker – w latach 1888-1913 właścicielka kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 11 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Wilhelm Reinecker – zegarmistrz, w latach 1888-1913 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 11, właściciel budynku przy ul. A. Mickiewicza 4 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Otto Kirschbaum – zegarmistrz, w latach 1913-1919 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 11 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Henryk Orcholski – kupiec, właściciel składu obuwia, w latach 1919-1927 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 11 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Franciszek Słomka – drogerzysta, w latach 1927-1939 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 11 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Makary Gliszczyński – kupiec, w latach 1924-1939 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 10 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Bertha Lachmann – w latach 1918-1922 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 10 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Gustaw Buchert – w latach 1913-1939 właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 9 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • J. Wiśnicki – kupiec, właściciel kawiarni przy ul. A. Mickiewicza 8 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Otto Nichterlein – właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 8 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją
  • Carl Nichterlein – właściciel kamienicy przy ul. A. Mickiewicza 8 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją

osoby widoczne:

  • przechodnie
  • mieszkańcy Tczewa

instytucje powiązane (patrz: nota wydawnicza na rewersie karty korespondencyjnej):

  • Krajowa Agencja Wydawnicza [KAW] – warszawskie wydawnictwo działające w latach 1974-2004; do roku 1991 Krajowa Agencja Wydawnicza wchodziła w skład Robotniczej Spółdzielni Wydawniczej Prasa-Książka-Ruch; w 1991 roku, w związku z przekształceniami koncernu wydawniczego RSW Prasa-Książka-Ruch, Krajowa Agencja Wydawnicza rozpoczęła samodzielną działalność jako Krajowa Agencja Wydawnicza Przedsiębiorstwo Państwowe; w roku 1995 rozpoczął się proces prywatyzacji KAW-u

datowanie:

lata 80. XX wieku [1974 rok – początek działalności Krajowej Agencji Wydawniczej]; datowanie uszczegółowione: 1983 rok [data / rok zapisany odręcznie na rewersie karty pocztowej]

opis fizyczny:

  • pocztówka barwna (fotograficzna); wyd. nakładem Krajowej Agencji Wydawniczej (z adnotacją: Wszelkie prawa zastrzeżone); fot. S.R. Sadowski – KAW
  • na rewersie karta pocztowa wypisana odręcznie – rozwiązanie hasła głównego krzyżówki z numeru 38 Gazety Tczewskiej (nadawca: Sylwia Możuch, ulica Traugutta / Tczew; adresat: Gazeta Tczewska – redakcja, ulica Lipowa / Tczew)
  • na rewersie odręcznie zapisany rok: 1983

uwagi:

  • na odwrocie znaczek pocztowy o nominale 1000 zł
  • na odwrocie stempel korespondencyjny Tczew z datą 23 września 1992

sygnatura:

Poczt422

zbiór S. Zaczyński

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *