Tczew. Stare Miasto. Fragment placu Generała Józefa Hallera. Festyn z okazji 45-lecia Zakładu Komunikacji Miejskiej w Tczewie. Lata 2000. XXI wieku

miejscowość:

Tczew

osiedle:

Stare Miasto

ulice / place:

• plac Generała Józefa Hallera (w latach 1881-1904 Marktplatz, późn. Markt; w latach 1931-1934 Stary Rynek; w latach 1934-1939 plac Bronisława Pierackiego; w latach 1939-1945 Adolf Hitler Platz; w latach 1945-1990 plac Wolności)
• ulica Stefana Okrzei (w latach 1881-1904 Langestrasse; w latach 1904-1920 Forsterstrasse; w latach 1920-1939 ulica Forstera; w latach 1939-1945 Forsterstrasse; po 1945 roku ulica Stefana Okrzei)
• plac św. Grzegorza (w latach 1904-? St. Georgen Kirchen Platz; w latach 1931-1939 plac św. Grzegorza; w latach 1939-1945 St. Georgen Platz; w latach 1960-1990 plac Komuny Paryskiej)

obiekty / miejsca widoczne:

• kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Poemat-Książki”, plac Generała Józefa Hallera 3 [w latach 1945-1990 plac Wolności 3; daw. Stary Rynek 3, plac Pierackiego 3] / w okresie międzywojennym Dom Towarów Modnych Wojciech Witosławski i Bracia [konfekcja męska, konfekcja damska, bławaty, towary krótkie, firany, dywany, chodniki] / w latach 30. XX wieku [od 1931 roku] zakład naprawy obuwia, wł. Polska Spółka Obuwia „Bata” Spółka Akcyjna w Krakowie / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] Dom Książki w Tczewie. Filia Domu Książki w Gdańsku Wrzeszczu / w latach 90. XX wieku [stan na 1992 rok] i w latach 2000. XXI wieku [stan na 2001 rok] Księgarnia Poemat / obecnie [stan na 2025 rok] sklep spożywczy Żabka
  (czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie: około 1894 roku [do 1945 roku budynek był dłuższy niż obecnie o około 5 metrów]; pożar [budynek zniszczony w 80 procentach]: marzec 1945 roku; odbudowa po pożarze [z pozostawieniem elewacji frontowej, ale z nowym wnętrzem, wspólnym z kamienicą nr 2]: po 1945 roku; w latach 1892-1907 wł. Hermann Jacobi, kupiec; w latach 1907-1912 wł. Spółka Handlowa Joseph Eisenstaedt w Tczewie [właściciele spółki: Hermann Kalmann i Joseph Eisenstaedt]; w latach 1912-1917 wł. Hermann Kalmann, kupiec; w latach 1917-1932 wł. Edmund Witosławski i Wojciech Witosławski, kupcy; w latach 1932-1939 wł. Edmund Witosławski, kupiec; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Miejski Zarząd Budynków Mieszkalnych)
• kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Zenmar – AGD i RTV – Kserokopiarki”, plac Generała Józefa Hallera 4 [w latach 1945-1990 plac Wolności 4; daw. Stary Rynek 4, plac Pierackiego 4] / na początku XX wieku [do 1905 roku] sklep bławatny, wł. Joseph Eisenstaedt [ojciec Alfreda Eisenstaedta] / w okresie międzywojennym Dom Towarów Modnych Wojciech Witosławski i Bracia [konfekcja męska, konfekcja damska, bławaty, towary krótkie, firany, dywany, chodniki] / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] Wiejski Dom Towarowy / w latach. 90. XX wieku [stan na 1993 rok] sklep wielobranżowy Gemak / w latach 2000. XXI wieku [stan na 2005 rok] Centrum Taniej Odzieży
  (czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie: 1. połowa XIX wieku; przebudowa [dla kupca Josepha Eisenstaedta]: 1900 rok; rozbudowa [druga kondygnacja]: 1909 rok; przebudowa parteru: 1970 rok; w latach 1899-1905 wł. Joseph Eisenstaedt, kupiec; w latach 1905-1927 wł. Hermann Kalmann; w latach 1927-1932 wł. Edmund Witosławski i Wojciech Witosławski, kupcy; w latach 1932-1939 wł. Edmund Witosławski, kupiec; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Gminna Spółdzielnia Samopomoc Chłopska w Tczewie)
• kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Optimus Komputery”, plac Generała Józefa Hallera 5 [w latach 1945-1990 plac Wolności 5; daw. Stary Rynek 5, plac Pierackiego 5] / od 1903 roku do lat 40. XX wieku skład kapeluszy, wł. Alojzy Kirkowski / w latach 30. XX wieku [stan na sierpień 1939 roku] Pomorskie Stowarzyszenie Ubezpieczeń / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] sklep obuwniczy / w latach 90. XX wieku i w latach 2000. XXI wieku sklep komputerowy Optimus / obecnie [stan na 2025 rok] agencja pocztowa oraz POLWAR. Kasy i drukarki fiskalne online – Serwis – Komputery – Laptopy – Akcesoria
  (czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie: XVI-XVII wiek; odbudowa po pożarze [z nadaniem elewacji frontowej cech eklektycznych klasycyzujących; wyk. G. Wilke]: 1901 rok; prace remontowe w obrębie parteru, powiększenie okna wystawowego od strony rynku: 1903 rok; przebudowa parteru: 1970 rok; w 1877 roku wł. Johann Enss, kupiec; w latach 1877-1921 wł. Clara Leopold z d. Schwonke; w latach 1921-1939 wł. Katarzyna Henninges, wdowa; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Urszula Zblewska)
• kamienica mieszkalno-usługowa opatrzona szyldem „Tar-Mal Wyroby z drewna”, plac Generała Józefa Hallera 6 [w latach 1945-1990 plac Wolności 6; daw. Stary Rynek 6, plac Pierackiego 6] / na początku XX wieku Berliner Wahrenhaus [dom handlowy], wł. Sally Jontofsohn / w okresie międzywojennym Dom Towarowy Bazar, kier. Alojzy Synak / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] internat Zasadniczej Szkoły Zawodowej i Technikum Mechanicznego w Tczewie
  (czas powstania obiektu w obecnym kształcie: lata 1907-1910 [autor proj. Maks Flier]; w latach 1899-1922 wł. Sally Jontofsohn, kupiec; w latach 1922-1939 [stan na sierpień 1939 roku] wł. Władysław Maciejewski, kupiec;
  mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: H. Gliniecki, kupiec; Alojzy Synak, kupiec)
• kamienica mieszkalno-usługowa, ulica Stefana Okrzei 18 [w latach 1920-1939 ulica Forstera 18] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] piekarnia, wł. Monika Senger / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] zakład szewski / w latach 90. XX wieku [stan na 1992 rok] sklep obuwniczy / w latach 2000. XXI wieku [stan na 2002 rok] sklep komputerowy / obecnie [stan na 2025 rok] Żłobek Kochane Niuniusie. Punkt opieki nad dziećmi
  (czas powstania obiektu: 2. ćwierćwiecze XIX wieku [około 1839 roku, dla piekarza C. Mecka]; budowa nowego pieca piekarskiego: 1893 rok; założenie instalacji wodno-kanalizacyjnej: 1909 rok; przebudowa pomieszczeń sklepowych: 1936 rok; w latach 1839-1842 wł. Regina Elżbieta Goertz z domu Neumann, wdowa; w latach 1842-1847 wł. Conrad Gustaw Wiegand, mistrz piekarski; w latach 1847-1856 wł. Aleksander Preuss, kupiec; w latach 1856-1870 wł. August Kowalski; w latach 1870-1884 wł. Friedrich Daniel Roehl, kupiec; w latach 1884-1887 wł. Martin Kadisch, kupiec; w latach 1887-1893 wł. Gustaw Hennemann, majster rzeźnicki; w latach 1893-1934 wł. Joseph Senger, mistrz piekarski; w latach 1934-1937 wł. Stefan Keiling z żoną; w latach 1937-1939 wł. Gertruda Gierdalska; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Suprynowicz [imię nieznane];
  mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Minna Sommer)
• kamienica mieszkalna, ulica Stefana Okrzei 17 [w latach 1920-1939 ulica Forstera 17] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] piekarnia, wł. Antoni Kwaśniewski
  (czas powstania obiektu: około 1850 roku; założenie instalacji wodno-kanalizacyjnej: 1909 rok; w latach 1847-1853 wł. Hermann Seliger, nauczyciel; w latach 1853-1855 wł. miasto Tczew; w latach 1855-1862 wł. Mojżesz Goldstein, handlarz ubraniami; w latach 1862-1867 wł. Bernhard Vogel, ślusarz; w latach 1867-1939 wł. Robert Goertz, mistrz piekarski; po 1939 roku wł. spadkobiercy Roberta Goertza; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Zrzeszenie Prywatnych Właścicieli Nieruchomości;
  mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Wiktor Andrejewski; Augusta Neumann, stręczarka; Franciszek Rintelen, mistrz ślusarski)
• kamienica mieszkalno-usługowa, plac Generała Józefa Hallera 7 [w latach 1945-1990 plac Wolności 7; daw. Stary Rynek 7, plac Pierackiego 7] / przed 1920 rokiem Conditorei & Cafe Dirschau, wł. Hermann Biermann [cukiernia i kawiarnia] / w latach 40. i 50. XX wieku bar Gastronomia, wł. Bracia Guzowie [wyroby cukiernicze, kuchnia francusko-warszawska] / w latach 80. i na początku lat 90. XX wieku sklep z artykułami muzycznymi i elektronicznymi / w latach 90. XX wieku [stan na 1992 rok] sklep tekstylny / obecnie [stan na 2025 rok] salon jubilersko-perfumeryjny Da’Fumer
  (czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie [dom parafialny gminy ewangelickiej, tzw. dom szachulcowy]: przełom XVII i XVIII wieku, przypuszczalnie lata 1698-1728; rozbiórka: 1898 rok; czas powstania obiektu w obecnym kształcie: 1904 rok [część od strony ulicy] i 1910 rok [część od strony podwórza]; remont kapitalny: lata 1959-1960; w latach 1896-1904 wł. Anna i Rudolf Schultz; w latach 1904-1910 wł. Theophil Niclas z Sopotu, rentier; w latach 1910-1931 wł. Hermann Biermann, cukiernik; w latach 1931-1935 wł. Pomorskie Stowarzyszenie Ubezpieczeń od Ognia w Toruniu; w latach 1935-1939 [stan na sierpień 1939 roku] wł. Barbara Polewicz; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Janina Polewicz;
  mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Marta Fast, krawcowa; dr Stanisław Kaznowski, adwokat; Laura Riede, wdowa)
• kamienica mieszkalno-usługowa [kamienica z figurami czterech pór roku], plac Generała Józefa Hallera 8 [w latach 1945-1990 plac Wolności 8; daw. Stary Rynek 8, plac Pierackiego 8] / na początku XX wieku Pfarrhaus Evangelischen Kirchengemeinde [plebania ewangelicka] / w latach 30. XX wieku [stan na sierpień 1939 roku] Dom Parafialny Gminy Ewangelickiej, tzw. Dom Pastora / po 1945 roku dom czynszowy wielomieszkaniowy
  (czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie: 1795 rok; czas powstania obiektu w obecnym kształcie [budynek główny wraz z oficyną boczną]: 1898 rok; w latach 1844-1861 wł. Carl Gottfried Ferdinand Senger, kupiec; w latach 1861-1870 wł. Johanna Wilhelmina Senger, wdowa po Carlu Gottfriedzie Sengerze; od 1870 roku wł. kościół ewangelicki pw. św. Jerzego [na mocy testamentu Carla Gottfrieda Sengera z 22 kwietnia 1861 roku]; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Miejski Zarząd Budynków Mieszkalnych)
• kamienica mieszkalno-usługowa, plac Generała Józefa Hallera 9 [w latach 1945-1990 plac Wolności 9; daw. Stary Rynek 9, plac Pierackiego 9] / w latach 20. XX wieku [stan na 1924 rok] skład bławatów i galanterii, wł. W. Krupski i W. Szynalewski oraz skład kolonialny, wł. Antoni Keister / w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] sklep z artykułami sportowymi / w latach 90. XX wieku [stan na 1992 rok] i w latach 2000. XXI wieku [stan na 2002 rok] sklep z artykułami dla dzieci i niemowląt „Wszystko dla dziecka” / w latach ?-2022 Kebab BDPOL
  (czas powstania obiektu w pierwotnym kształcie: około 1830 roku; rozbiórka [spowodowana złym stanem technicznym budynku]: 1933 rok; czas powstania obiektu w obecnym kształcie: lata 1933-1934; w latach 1923-1931 wł. Antonina Keister; w latach 1931-1939 wł. Władysław Krupski, kupiec; w latach 80. XX wieku [stan na 1980 rok] wł. Krupska [imię nieznane];
  mieszkańcy lata 20. XX wieku [za: Księga adresowa Tczewa i Pelplina, 1924]: Jan Keister, robotnik)
• Kościół pw. św. Stanisława Kostki w Tczewie, plac św. Grzegorza [w latach 1960-1990 plac Komuny Paryskiej]
  (kościół jednonawowy o założeniu halowym z charakterystyczną ośmioboczną wieżą, ufundowany przez księcia Mściwoja II [dokument fundacyjny z 1289 roku];
  czas powstania obiektu: wschodnia część prezbiterium – lata 1330-1340, zachodnia część nawy głównej – 2. dziesięciolecie XV wieku; obecny hełm wieży – 1. połowa XIX wieku [pierwotnie zwieńczenie wieży było inne];
  daw. Kościół pw. Najświętszej Marii Panny, późn. [jeszcze przed reformacją] Kościół pw. św. Mikołaja; w latach 1819-1852 [po kasacie zakonu dominikanów] kościół filialny Parafii Podwyższenia Krzyża Świętego; w latach 1853-1945 Kościół pw. św. Jerzego, własność gminy luterańskiej [obiekt przekazany ewangelikom w zamian za pomoc finansową udzieloną parafii katolickiej przez króla Fryderyka Wilhelma III]; w latach 1918-1945 kościół ewangelicko-unijny wchodzący w skład Superintendentury Tczew-Starogard Ewangelickiego Kościoła Unijnego; po 1945 roku Kościół pw. św. Stanisława Kostki – Filia Parafii Podwyższenia Krzyża Świętego, pot. kościół szkolny)
  za: https://zabytek.pl/pl/obiekty/tczew-kosciol-ob-fil-szkolny-pw-sw-stanislawa
• baner „45-lecie Zakładu Komunikacji Miejskiej Sp. z o.o. w Tczewie”
• budka telefoniczna

osoby widoczne:

• przechodnie / mieszkańcy Tczewa
• dzieci

hasła powiązane:

Zakład Komunikacji Miejskiej w Tczewie
kalendarium:
lata 1956-1961 Zakład Komunikacji Miejskiej przy Przedsiębiorstwie Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Tczewie
lata 1962-1975 Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w Tczewie, skrót MPK
lata 1975-1989 Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w Gdańsku. Oddział Komunikacji Miejskiej w Tczewie, skrót WPK
lata 1989-2001 Zakład Komunikacji Miejskiej w Tczewie, skrót ZKM
lata 2001-2007 Connex Polska
lata 2007-2011 Veolia Transport
lata 2012-2019 Meteor s.c.
lata 2019-sierpień 2025: Przewozy Autobusowe Gryf sp. z o.o. sp. k.
lata 2025-obecnie: Relobus Transport Polska

datowanie:

30 czerwca 2001

hasła przedmiotowe / hasła ogólne:

Tczew, historia, architektura, osiedla Tczew, ulice Tczew, kamienice Tczew, gospodarka, zagadnienia gospodarcze, handel, transport, motoryzacja, infrastruktura drogowa, religia, zagadnienia wyznaniowe, Kościół katolicki, Kościół rzymskokatolicki, obiekty sakralne, obiekty sakralne Tczew, telekomunikacja, urządzenia telekomunikacyjne, kultura, wydarzenia kulturalne, imprezy plenerowe, jubileusz, pory roku

hasła przedmiotowe / hasła szczegółowe:

Tczew, Stare Miasto, plac Hallera, plac Generała Józefa Hallera, plac Hallera 3, księgarnia, księgarnia Poemat, księgarnia – plac Hallera 3 – Tczew, księgarnia Poemat – plac Hallera 3 – Tczew, plac Hallera 4, Zenmar, Przedsiębiorstwo Handlowe Zenmar, Dom Handlowy Zenmar, Zenmar – plac Hallera 4 – Tczew, Przedsiębiorstwo Handlowe Zenmar – plac Hallera 4 – Tczew, Dom Handlowy Zenmar – plac Hallera 4 – Tczew, plac Hallera 5, sklep komputerowy, Optimus, sklep komputerowy Optimus, sklep komputerowy – plac Hallera 5 – Tczew, Optimus – plac Hallera 5 – Tczew, sklep komputerowy Optimus – plac Hallera 5 – Tczew, plac Hallera 6, Tar-Mal, Tar-Mal Sp. z o.o. Wyroby z drewna, Tar-Mal – plac Hallera 6 – Tczew, plac Hallera 7, plac Hallera 8, kamienica z figurami czterech pór roku, plac Hallera 9, ulica Okrzei, ulica Stefana Okrzei, ulica Okrzei 18, ulica Okrzei 17, kościół podominikański, kościół szkolny, kościół pw. św. Stanisława Kostki w Tczewie, kościół szkolny – plac św. Grzegorza – Tczew, kościół pw. św. Stanisława Kostki – plac św. Grzegorza – Tczew, budka telefoniczna, samochód osobowy, znak drogowy, oświetlenie uliczne, pies, wózek dziecięcy, baner, scena, ZKM Tczew, Zakład Komunikacji Miejskiej w Tczewie, 45-lecie Zakładu Komunikacji Miejskiej w Tczewie, festyn – 45-lecie ZKM -Tczew, przechodnie, mieszkańcy Tczewa, dzieci, lato, czerwiec 2001, 30 czerwca 2001, 30.06.2001, 2001 rok, lata 2000., lata 2000. XXI wieku

opis fizyczny:

fotografia barwna

autor zdjęcia:

Stanisław Zaczyński (1938-2023, ur. Rokitki k. Tczewa) – fotograf, archiwista, kolekcjoner, laureat „Kociewskiego Pióra” – lokalnego wyróżnienia przyznawanego przez Towarzystwo Społeczno-Kulturalne im. Małgorzaty Hillar, Kawaler Medalu Pro Domo Trsoviensi

sygnatura:

VI2b-1306/RZS     

numer teczki:

15

zbiory Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Aleksandra Skulteta w Tczewie (kolekcja: Ireneusz Dunajski)

2001 rok 30 czerwca 2001 30.06.2001 45-lecie Zakładu Komunikacji Miejskiej w Tczewie architektura baner budka telefoniczna czerwiec 2001 Dom Handlowy Zenmar Dom Handlowy Zenmar - plac Hallera 4 - Tczew dzieci festyn - 45-lecie ZKM -Tczew fotografia barwna gospodarka handel historia imprezy plenerowe infrastruktura drogowa jubileusz kamienica z figurami czterech pór roku kamienice Tczew kościół katolicki kościół podominikański Kościół pw. św. Stanisława Kostki – plac św. Grzegorza – Tczew Kościół pw. św. Stanisława Kostki w Tczewie Kościół Rzymskokatolicki Kościół szkolny kościół szkolny – plac św. Grzegorza – Tczew księgarnia księgarnia - Plac Hallera 3 - Tczew księgarnia poemat Księgarnia Poemat - Plac Hallera 3 - Tczew kultura lata 2000. lata 2000. XXI wieku lato mieszkańcy Tczewa motoryzacja obiekty sakralne obiekty sakralne Tczew Optimus Optimus - plac Hallera 5 - Tczew osiedla Tczew oświetlenie uliczne pies plac generała Józefa Hallera Plac Hallera plac hallera 3 plac hallera 4 plac hallera 5 plac hallera 6 plac hallera 7 plac hallera 8 plac hallera 9 pory roku przechodnie Przedsiębiorstwo Handlowe Zenmar Przedsiębiorstwo Handlowe Zenmar - plac Hallera 4 - Tczew religia samochód osobowy scena sklep komputerowy sklep komputerowy - plac Hallera 5 - Tczew sklep komputerowy Optimus sklep komputerowy Optimus - plac Hallera 5 - Tczew stanisław zaczyński stanisław Zaczyński - fotograf stanisław zaczyński (1938-2023) stare miasto Tar-Mal Tar-Mal - plac Hallera 6 - Tczew Tar-Mal Sp. z o.o. Wyroby z drewna tczew teczka 15 teczka nr 15 telekomunikacja transport ulica Okrzei ulica Okrzei 17 ulica Okrzei 18 ulica Stefana Okrzei ulice Tczew urządzenia telekomunikacyjne wózek dziecięcy wydarzenia kulturalne zagadnienia gospodarcze zagadnienia wyznaniowe Zakład Komunikacji Miejskiej w Tczewie Zenmar Zenmar - plac Hallera 4 - Tczew ZKM Tczew znak drogowy