Tczew. Dawny dworzec kolejowy – widok z lotu ptaka

Tczew. Dawny dworzec kolejowy – widok z lotu ptaka

Tczew. Dawny dworzec kolejowy – widok z lotu ptaka / niem. Dirschau. Bahnhofs – Panorama

obiekty widoczne:

  • budynek dawnego dworca kolejowego – obiekt niewidoczny w kadrze (tczewski budynek dworcowy, znajdujący się pomiędzy dwiema liniami kolejowymi łączącymi Tczew z Gdańskiem i Tczew z Bydgoszczą wybudowany został w latach 1856-1857 według projektu Friedricha Augusta Stülera; obiekt wzniesiono w tym samym czasie co wieże i portale tczewskich mostów; dawny gmach dworca kolejowego zachwycił przebywającą w Tczewie, w sierpniu 1858 roku, Jadwigę Łuszczewską-Deotymę, w tekście wspomnieniowym zatytułowanym Wycieczka do Gdańska. Czczewo autorka „Panienki z okienka” pisała: Jest to prawdziwy wzór architektury dziewiętnastego wieku, utwór z samego żelaza i kryształu, najtrwalsze z najtrwalszych, połączenie dziwne a pociągające (…) Najpierw wchodzisz do sali z trzech stron wyłożonej zwierciadłami, z czwartej ogromna oszklona ściana przedziela ją od drugiej sali półkolistej; ta cała jest ulana ze szkła, oprawionego w sieć żelaznych słupów, wiotkich i powikłanych, jakby gałązki rozłożystych drzew. Kierunek budowy tak zwrócony, iż gdziekolwiek staniesz, na wskroś wszystkich ścian, jak jedno okno, widzisz cały most.)
  • zabudowania dworcowe
  • tory kolejowe (linia łącząca Tczew z Gdańskiem)
  • tory kolejowe (linia łącząca Tczew z Bydgoszczą)
  • pociąg
  • warsztaty kolejowe
  • dawna Szkoła Nowomiejska / budynek zlokalizowany przy obecnej ulicy Południowej 6 (czas powstania obiektu: 1891-1898; współcześnie szkoła podstawowa – filia Sportowej Szkoły Podstawowej nr 2 z Oddziałami Integracyjnymi w Tczewie / wcześniej: Szkoła Podstawowa nr 3 im. majora Henryka Sucharskiego oraz Gimnazjum nr 2 im. majora Henryka Sucharskiego; po roku 1920 w budynkach tczewskiej placówki zaczęły działać równolegle Szkoła Powszechna nr 2 oraz Szkoła Powszechna nr 3, około 1973 roku oba budynki zespolono łącznikiem)
  • fragment obecnej ulicy Sobieskiego (wcześniej: Gosslerstrasse, Ringstrasse) – okazałe kamienice wybudowane przez pierwszą w dziejach miasta spółdzielnię mieszkaniową (chodzi o powołaną z inicjatywy burmistrza Tczewa Ludwika Dembskiego Urzędniczą Spółdzielnię Budowlano-Mieszkaniową; pierwsze obiekty mieszkalne wzniesiono przy ulicy Sobieskiego w latach 1899-1901)
  • budynek przy ulicy 1-go Maja 6 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją (obiekt widoczny w tle; czas powstania: około 1900 roku; budynek po raz pierwszy oznaczony na planie miasta z 1904 roku)
  • budynek przy ulicy 1-go Maja 3 / zgodnie z obowiązującym współcześnie nazewnictwem i obowiązującą współcześnie numeracją (budynek w Zespole Lokomotywowni 1; obiekt widoczny w tle; czas powstania: około 1880 roku)

instytucje powiązane:

  • Urzędnicza Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa – powołana została do życia 26 sierpnia 1898 roku z inicjatywy ówczesnego burmistrza Tczewa Ludwika Dembskiego; w październiku 1898 r., z ramienia tczewskiej spółdzielni, zakupiono 3 tys. m² gruntu przy ul. Sobieskiego [daw. Gosslerstrasse, Ringstrasse], celem wybudowania czterech domów z 27 mieszkaniami; 23 kwietnia 1900 r. mieszkania te formalnie przekazano lokatorom; w dziesięć lat później Urzędnicza Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa zajęła się budową domów przy ul. Paderewskiego (12, 13, 14) i ul. Stromej (1-5); do roku 1918 wzniesiono w Tczewie łącznie 16 obiektów mieszkalnych z 97 lokalami; kolejne domy, m.in. przy ul. Sobieskiego 34, 35, Wybickiego 22 i Paderewskiego 15 wybudowano w latach 30. XX wieku; z kolei pierwszą inwestycją tczewskiej spółdzielni, po zakończeniu II wojny światowej, był budynek z 32. lokalami mieszkalnymi przy ul. Sobieskiego 19 oddany do użytku dopiero w 1960 roku. Przez kolejne lata, począwszy od roku 1945 aż do roku 1960 działalność spółdzielni ograniczała się wyłącznie do remontu zdewastowanych i zniszczonych w wyniku działań wojennych budynków. 29 listopada 1945 r. Urzędnicza Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa przemianowana została na „Spółdzielnię Mieszkaniową Pracowników Państwowych i Samorządowych”, w roku 1964 po raz kolejny zmieniono nazwę instytucji, tym razem na „Powiatową Spółdzielnię Mieszkaniową w Tczewie”, by w 1976 r. ostatecznie przyjąć obowiązującą po dziś dzień nazwę: Spółdzielnia Mieszkaniowa w Tczewie.

osoby powiązane:

  • Ludwik Dembski – burmistrz miasta Tczewa
  • Friedrich August Stüler – XIX-wieczny architekt pruski, przewodniczący Komisji Budowy Zamków, inspektor i radca do spraw budownictwa

datowanie:

około 1901po wybudowaniu Szkoły Nowomiejskiej przy obecnej ulicy Południowej 6, po wybudowaniu ciągu kamienic przy obecnej ulicy Sobieskiego, po wybudowaniu kamienicy przy obecnej ulicy 1-go Maja 6 [karta pocztowa wysłana w roku 1914 w czasach popularyzacji technik fotograficznych, w tym przypadku mamy jednak do czynienia ze starszym typem karty korespondencyjnej, tzw. pocztówką litograficzną; pierwsze karty korespondencyjne z widokami pojawiły się około 1885 roku, przez kolejne dziesięć lat na kartach pocztowych królowały obrazy wykonane w technice litografii]

opis fizyczny:

  • pocztówka czarno-biała (litograficzna); wyd. C. J. B. 
  • na awersie i rewersie karta pocztowa wypisana odręcznie – korespondencja w języku niemieckim datowana przez nadawcę na 28 sierpnia 1914 (adresat: R. Rabeler)
  • karta pocztowa adresowana do Bremen / współcześnie: Brema, Wolne Hanzeatyckie Miasto Brema – miasto w północnych Niemczech, stolica najmniejszego kraju związkowego Brema)

uwagi:

brak znaczka pocztowego, brak stempli pocztowych / korespondencyjnych (karta bez obiegu pocztowego)

sygnatura:

Poczt734

zbiór I. Dunajski

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *